Tags

Stelling: Dat dit begrijpelijke reacties zijn na afwijzing door VVD/CDA van zijn partij voor het formatieproces, is tot daar aan toe, maar professioneel is het niet en dus eenzelfde type blunder als Ploumen, waar we gisteren over schreven. Waarom onzin?

Omdat het niets met de Nederlandse traditie te maken  heeft, maar alleen met gehakketak binnen de lopende ‘verkennende onderhandelingen’. 

Waarom onprofessioneel? Omdat dit linkse blok zich niet realiseert dat er politiek-psychologische spanningen bestaan met name bij Rutte en Hoekstra, en de eerste de tweede hard nodig heeft omdat de laatste zich wil gaan profileren op rechts en daarmee een gevaar wordt voor Rutte zelf, zoals gisterenavond op de talkshow Op1 werd uitgelegd.

Klaver maakt dus geen werk van de grootste mislukking van de verkiezingen, te weten Hoekstra, die nu ook met een partij in chaos worstelt. En het ergste is nog dat Hoekstra door Rutte een veel te grote broek aangetrokken kreeg, door te doen alsof het CDA nog steeds een volwaardige gesprekspartner is, wat hij allang niet meer is, want gedegradeerd tot een splinterpartij.

Dat zelfs na de wedergeboorte in de terugkeer van Omtzigt Hoekstra waarschijnlijk helemaal uit de markt prijst. Waarom maakt Klaver het publiek dus niet duidelijk dat hijzelf aan een herstelproces van zijn eigen verkiezingsnederlaag bezig is, door weer in het najaar met zijn politieke cafetaria’s een nieuwe visie te presenteren en daarmee Rutte en Hoekstra klem kan zetten? Want zowel Ploumen als Klaver zelf kregen afgelopen weekend te maken met uitlatingen uit eigen gelederen die aantoonden hoe beide partijen zijn blijven stilstaan. Niemand van de sprekers had in de gaten dat ze levensgevaarlijke dingen aan het oreren waren in een uiterst politiek gevoelig klimaat. Dan kom je als oprecht partijlid niet met ouderwetse kreten aanzetten van we zullen die ‘rechtse rakkers’ wel eens gaan aanpakken, zeker niet na eigen nederlagen tijdens de verkiezingen.  

Klaver zag dus geen andere uitweg dan maar wat minuten vol te kletsen over de Nederlandse traditie…  Dat heet dus in normaal Nederlands ‘visieloosheid’ en dat breekt hem als kompaan Ploumen nu op.

Nu resteert alleen nog het door Rutte verafschuwde minderheidskabinet (correspondent, Binnenland/fd, 1-9-21)

In het kort:

  • De formatie van een meerderheidskabinet is definitief vastgelopen.
  • VVD, CDA en D66 strepen de opties weg: geen PvdA en GroenLinks en geen voortzetting van de huidige coalitie.
  • Informateur Mariëtte Hamer kan niet aan opdracht voldoen.

Een minderheidskabinet van VVD met D66 en mogelijk CDA lijkt nu de enige overgebleven optie.

De kogel is door de kerk. De slepende poging van Mariëtte Hamer om een meerderheidscoalitie te vormen strandde dinsdag. De ambitie van PvdA en GroenLinks om met vereende krachten mee te doen aan de vorming van een nieuw kabinet liep definitief stuk op onwil van VVD en CDA. Voortzetting van de huidige coalitie werd door D66 ook weggestreept als optie.

In de zesde maand na de verkiezingen resteert alleen nog een doorstart van de formatie gericht op vorming van een minderheidskabinet. De animo daarvoor bij VVD-leider Mark Rutte, beoogd premier van zijn vierde kabinet sinds 2010, was tot nu toe niet groot. ‘Vind ik niks’, zei hij al direct na de verkiezingen. Maar de alternatieven waarover sinds juni werd gesproken, blijken niet levensvatbaar.

Hamers’ opdracht was om de kansen voor een meerderheidscoalitie te verkennen, langs de lijnen van de inhoud. VVD en D66 schreven daarvoor een startdocument, waarvoor nota bene alleen PvdA en GroenLinks warm liepen. Maar dat mocht hen niet baten. Ook bij D66 bestaat wrevel over de wijze waarop de VVD die inhoudelijke discussie uiteindelijk uit de weg ging.

Volgens Kaag is de VVD nu als grootste partij weer aan zet. Rutte wilde niets zeggen over de volgende stappen en haastte zich dinsdagmiddag naar Parijs voor een ontmoeting met de Franse president Emmanuel Macron. Het wachten is nu op Hamers eindverslag, dat wordt gevolgd door een debat in de Tweede Kamer. Die komt mogelijk al op donderdag bijeen voor een spoeddebat over de impasse.

Deur gewezen

De linkse partijleiders Lilianne Ploumen (PvdA) en Jesse Klaver (GroenLinks) werden dinsdag in een rechtstreeks gesprek onder leiding van informateur Hamer de deur gewezen door Rutte en Wopke Hoekstra. D66-leider Kaag deed even later hetzelfde met ChristenUnie-aanvoerder Gert-Jan Segers.

De afgewezen partijen toonden zich teleurgesteld en verontwaardigd. Er is zelfs geen poging gedaan om tot een inhoudelijk vergelijk te komen, zeiden Ploumen en Klaver na afloop van een rechtstreekse confrontatie tussen de vier partijleiders. ‘Er werd geciteerd uit verkiezingsprogramma’s’, aldus Klaver. ‘Maar een formatie is nu juist bedoeld om die verschillen te overbruggen.’

Volgens hem is er ‘iets heel on-Nederlands gebeurd’ nu twee partijen weigeren om inhoudelijk te spreken over de aanpak van de problemen in het land. Volgens Segers wordt door D66, maar ook door VVD en CDA ‘politiek met een kleine p’ bedreven.

‘Het past niet in de Nederlandse traditie’, zei Klaver. ‘Daarmee is wat mij betreft de democratie de verliezer.’ Volgens Klaver laten VVD en CDA zich vooral leiden door hun angst voor beeldvorming over samenwerking met links.

Rutte: niet met twee

Rutte en Hoekstra hielden vast aan hun bekende argumentatie: dat ze niet met twee linkse partijen om de tafel willen waarvan er één niet nodig is voor een meerderheid. Ook zien VVD en CDA grote inhoudelijke verschillen. Rutte noemde met name de PvdA als een partij die in de laatste verkiezingen ver naar links is opgeschoven.

Opvallend is tegelijkertijd dat Rutte aankondigde in een nieuw regeerakkoord juist rekening te willen houden met wat deze partijen vinden inzake vergroening, stikstof, klimaatverandering en onderwijs. ‘We willen proberen inhoudelijk de samenwerking te zoeken’, aldus Rutte.

Daarmee lijkt de VVD-leider toch voor te sorteren op de mogelijkheid van een minderheidscoalitie, de laatste stap die nog kan worden gezet om nieuwe verkiezingen af te wenden. In de Haagse wandelgangen wordt nu gesproken over de mogelijkheid van een VVD-informateur die daarmee nu moet doorpakken.

Verder met D66 en CDA

Rutte wil dan met D66 en CDA verder, die in de Tweede Kamer samen 73 zetels hebben (72 als de vervanger van de uit de partij getreden Pieter Omtzigt zijn CDA-zetel weer moet teruggeven na diens terugkeer). De vraag is vervolgens hoe stabiel het CDA is, dat in september de dramatische verkiezingen evalueert en waar Omtzigt nog altijd de geesten scheidt.

Het CDA blijft zich constructief opstellen, verzekerde Hoekstra dinsdag. ‘Er zijn een heleboel varianten die voor het CDA bespreekbaar zijn.’ De vraag is dan vooral of D66, dat zo nadrukkelijk linkse bondgenoten wilde in een nieuwe coalitie die juist nieuw leiderschap zou moeten laten zien, zich laat insluiten in een ‘onevenwichtige’ regering met de twee rechtse partijen die dat hebben gesaboteerd. Daar werd dinsdag gehoord dat Rutte het eerst maar eens met zijn goede vriend Wopke moet proberen, zonder D66.

Tegelijkertijd is duidelijk dat er ook bij PvdA en GroenLinks weinig animo meer is om Rutte en Hoekstra aan de benodigde meerderheden te helpen. En Segers waarschuwde alvast dat ook zijn ChristenUnie ‘geen vast maatje’ wil worden van een nieuwe coalitie.

https://fd.nl/economie-politiek/1410278/pvda-en-groenlinks-definitief-buiten-formatie-hai1caOi2fJz