Een volgende grondwetswijziging maakt een gedoogconstructie op basis van discriminatie onmogelijk #grondwetwijzer @tweedekamer #basdegaayfortman @OlivierFortman @PVV @geertwilderspvv

Tags

Een volgende noodzakelijke en fundamentele grondwetswijziging sluit kabinet zoals Rutte I uit vanwege de ‘ongrondwettigheid’ ervan, en daarom wordt nader omschreven vastgelegd wat dat begrip betekent #grondwetwijzer @tweedekamer #basdegaayfortman @OlivierFortman @PVV

Na het verschijnen van het boek De Grondwetwijzer’ van senior Bas en kleinzoon Olivier De Gaay Fortman vorig jaar heb ik het direct besteld natuurlijk, maar op dat moment niet verder gekomen dan hoofdstuk 1. Maar nu ik afgelopen weken bezig ben geweest met de kwestie van de buitenlandse financiering van moskeeën, en deze zondagochtend genoemd boek weer ter hand heb genomen en kwam verrassende zaken tegen.

De schrik sloeg mij zelfs in hoofdstuk 4 om het hart aangezien iedereen, – ik dus ook – en inclusief de parlementaire journalistiek en staatsrechtspecialisten heeft zitten slapen, vooral in de Tweede Kamer bij de regeringsverklaring van Rutte I; want ik herinnerde mij wel het debat maar niet de ‘kwestie’ ongrondwettigheid. In het boek las ik ook dat mijn indruk klopte: er is niet over gesproken. De benadering van de beide auteurs is wat mij betreft een eyeopener geworden. Wat aan aanwinst is dat boek!

Wat is er aan de hand? Rutte I blijkt vanwege de discriminerende passages in de regeringsverklaring een ongrondwettelijk kabinet te zijn geweest, wat dus in mijn ogen betekent dat het kabinet niet van start had mogen gaan vanwege die ongrondwettelijke status. Maar niemand die dat bedacht had waarschijnlijk omdat de redenering van ‘onderhandelaar’ Wilders zo logisch klonk dat de oppositiefracties in de Kamer blind waren geworden vanwege de eeuwige oneliners van PVV. Kortom, oppositie en iedere waarnemer is erin gestonken, gewend als we zijn geraakt aan de PVV-retoriek en populisme. Dat leg ik hieronder uit. Mijn conclusie luidt dus kort samengevat dat in de toekomst geen coalities mogen aantreden die ongrondwettelijke voornemens willen gaan uitvoeren, zodat ons een tweede formatie met Wilders erin bespaard blijft.

Hoe dan ook, sinds mijn herlezing van de grondwet en de knelpunten – tegenstrijdige artikelen – van het staatsrecht naar aanleiding van het Kamerdebat over de buitenlandse financieringen van moskeeën in ons land, heb ik er een argument bij om voor fundamentele herformulering of herschrijving van de grondwet te komen en ervoor te pleiten dat dit een prioriteit voor het volgende kabinet zal worden; voor het zittende kabinet immers te laat. Ik begin hieronder eerst met de relevante passages in hfd 4, die ook aansluiten bij het verkiezingsprogramma van PVV van vorig jaar (1A4’tje) waarin bijna alleen maar ongrondwettelijke voornemens werden geuit. Dat dient verboden te worden. Waarom?

Omdat de hele fractie van PVV bij hun vorige (2012) én hernieuwde (2017) installatie in de Kamer op de grondwet hebben gezworen of de eed daartoe afgelegd, zodat zij zichzelf allemaal hebben tegengesproken en de buitenwereld een rad voor ogen hebben gedraaid vanwege strijdigheid van hun programmapunten met de grondwet.

En het gaat niet alleen om ongrondwettigheid maar ze weten dat ze in de toekomst nooit een grondwetswijziging kunnen forceren met een meerderheidstemming in tweede ronde van minstens tweederde van de (aanwezige) Kamerleden. De PVV pleegt op deze wijze geredeneerd constant en structureel kiezersbedrog. Ik stap over naar de tekst:

Vrijheid van godsdienst

(67) Het zesde grondwetsartikel gaat over godsdienstvrijheid en is niet lang geleden voorwerp van politieke strijd geworden. Bij de formatie van het kabinet van VVD en CDA in 2010 werd ook de PVV betrokken. In het gedoogakkoord waarop deze samenwerking berustte verbraken de coalitiegenoten de principes van gelijke behandeling, non-discriminatie en godsdienstvrijheid met de volgende bepaling:

‘De partijen VVD, PVV en CDA verschillen van mening over aard en karakter van de islam. De scheidslijn zit hem in het karakteriseren van de islam als óf religie óf (politieke) ideologie.

Een kleine twee eeuwen na het grondwettelijk opnemen van volledige godsdienstvrijheid werd deze clausule staatkundig opgenomen, waarbij de PVV de ruimte werd gegeven voor een discriminerende politiek om moslims hun godsdienstvrijheid te ontnemen (1) (6).

In deze bijzin zou ik niet de formulering van de auteurs hebben gekozen, want voor mij is het de vraag of hier geen sprake is van een generalisatie: ‘moslims hun godsdienstvrijheid te ontnemen’. Het komt er wel ‘ongeveer’ op neer en het gedoogakkoord kan er zeker mee geassocieerd worden, maar Wilders heeft er een retorisch trucje (Wilders weet ook dat ‘Een verbod op de rooms-katholieke kerk ongrondwettig is’ ( https://www.ensie.nl/betekenis/ongrondwettig ); een dergelijk wetsvoorstel van een nieuwe regering zou direct worden afgewezen via een motie van wantrouwen en het kabinet naar huis gestuurd hebben gestuurd.

En daarom kon het anti-islamisme van zijn ‘partij’ ook door hem niet zó gepresenteerd worden, want met de suggestie aan hem om ‘rooms-katholiek’ simpelweg te vervangen door de ‘islam’, zou hij direct door de mand gevallen zijn. Hij had dus geen andere keuze dan er deze retorische truc op los te laten om zijn ideaal van een islamvrij Nederland gestalte te kunnen geven. Meende te kunnen geven. En wat gebeurde er achteraf tot ‘onze’ stomme verbazing? De Kamer als geheel is er letterlijk ingetrapt, zoals ook alle burgers van ons land. Het geheim van de smit (Wilders): door te stellen dat er sprake is van een ogenschijnlijke twee-keuzen-vraag ontstaan er twee mogelijkheden: ‘de islam is ofwel een religie óf een (politieke) ideologie.’

Er werd kortom een rookgordijn opgetrokken, een prachtige camouflageschild zodat niemand in de gaten had dat het een ongrondwettelijk manoeuvre was. En dat kan én dient dus ook in de toekomst te worden voorkomen of uitgesloten aangezien nu – ja NU – pas blijkt dat als een verkiezingstekst als ongrondwettelijk herkend wordt – want gecamoufleerd herken je dat niet – er nu pas actie kan worden ondernomen zoals verderop wordt uitgelegd.

Omdat iedere bestaande godsdienst in ons land de grondwettelijke garantie van bestaansrecht heeft ,wordt dus iedere vorm van discriminatie door een politieke partij als ongrondwettelijk bestempeld en daarmee ‘politiek strafbaar’ gesteld in de vorm van het ene uiterste: uitsluiting van het Kamerlidmaatschap of deelname als PVV aan de politiek, dan wel andere, praktische uiterste: het verzoek – lees: opdracht – om aanpassing van de tekst(en) te regelen , zodat deelname aan de verkiezingen en het parlementaire werk toch mogelijk blijft. Het doel van deze twee-opties is dat ongrondwettelijke voorstellen in verkiezingsprogramma’s worden uitgesloten; in de toekomst mag in geen enkele politiek verkiezingsprogramma dan ook een ‘ongrondwettelijke passage’ meer worden opgenomen. Godsdienstdiscriminatie dient – zoals met elke vorm van discriminatie – uitgesloten te worden.

Die verborgen boodschap van Wilders heeft ook een direct verband met het feit dat ons land een Constitutioneel Hof ontbeert en dat is bij de grondwetgevers die dat geformuleerd hebben ook bewust gedaan: de toetsing van gewone wetten aan de Grondwet is uitdrukkelijk een taak aan de wetgevende macht (zowel regering als parlement als medewetgevers) en niet aan de rechterlijke macht, zoals de Trias politica als denkkader of theorie stelt. Rechters van de Hoge Raad als Constitutioneel Hof kunnen niet oordelen over politieke aangelegenheden en zo geredeneerd is de vraag of alle landen met een Constitutioneel Hof eigenlijk niet te juridisch hebben geredeneerd.

Maar er valt heden ten dage wel een kanttekening te plaatsen aangezien het argument dat de Kamerleden het beste oordeelsvermogen zouden hebben, wel gold in de 19e eeuw met een gemiddelde lange staat van dienst van Kamerleden (met zelfs ‘levenslang’ zittende Kamerleden!). De huidige Kamerleden staan voor het overgrote merendeel met een mond vol tanden als het om gemiddelde, laat staan om ‘ingewikkelde’ staatsrechtelijke kwesties gaat. Staatsrechtelijk besef is simpelweg afwezig in de Tweede Kamer.

Hoe dienen we dus met dat begrip ‘ongrondwettelijk’ om te gaan? ‘Ongrondwettelijkheid’ is al diverse keren in de Kamer aan de orde geweest, maar zoals gemeld gestuit op de afwezigheid van een constitutioneel of grondwettelijk hof die wetsvoorstellen kan beoordelen of ze voldoen aan de grondwet of niet.

De Kamer dient zelf een invulling te geven en vandaar ook deze handreiking om de Kamerleden van dienst te zijn. Zoals boven al beargumenteerd komt ‘ongrondwettelijk’ neer op een fundamentele tegenstrijdigheid – contradictio in terminis – om te kunnen functioneren als Kamerlid en daarom zal – naar mijn bescheiden mening – deze blog tot een publiek debat kunnen gaan leiden om iedereen de ogen te openen. Politieke voornemens die tegenstrijdigheden (‘kunnen’ als een diversiteit aan opvattingen mogelijk is) bevatten met de grondwet worden niet in het verkiezingsprogramma toegelaten; in de praktijk betekent dit dat de (parlementaire) journalistiek een signalerende functie heeft door vast te stellen dat er sprake is – ‘zou kunnen zijn’ – van strijdigheid. De journalistiek kan dat doorgeven aan de Kiesraad die een onderzoek instelt. En vervolgens wordt bij geconstateerde strijdigheid dat feit doorgegeven aan de Kamervoorzitter, die de Kamer collectief zal inlichten.

Op deze wijze zal de Kamer zelf een debat moeten opstarten of entameren, zodat een Kamerdebat kan plaatsvinden, waarin uiteindelijk met ‘algemene stemmen’ een motie wordt aangenomen dat bepaalde verkiezingsitems in strijd zijn met de grondwet en dat deze passages geschrapt dienen te worden; op straffe van uitsluiting van deelname aan de verkiezingen zelf. Die motie zal naar mijn voorstellingsvermogen met bijna algemene stemmen, met uitzondering van de fractie die de oorzaak is van dit debat, wordt aangenomen. Eigenlijk zou het met algemene stemmen kunnen worden genoemd, want de ‘aangeklaagde’ partij staat buiten spel bij de stemming zelf, want zij zullen in het geval als de PVV nooit beamen dat zij politiek strafbaar hebben gehandeld.

Inhoudelijk nog een lastige kwestie

Wilders had met deze stelling enerzijds grondwettelijk – zoals aangegeven – ongelijk, hoewel hij anderzijds als individueel en functionerend Kamerlid ‘onschendbaar’ is en dus deze truc gebruikte als een meningsuiting volgens dat andere grondrecht, waarop niemand hem kon aanvallen.

Hij heeft ook praktisch gesproken ongelijk omdat de islam voor de moslims een religie is. Punt. Dat Wilders als westerling een ander standpunt huldigt, is zijn zaak, én als politicus en Kamerlid heeft hij het recht om zich zo uit te spreken, maar de Kamer had dat direct bij de laatste verkiezingen moeten afstraffen door die standpunten als ongrondwettelijk af te wijzen: strijdig met de grondwet en dus gaat het algemeen belang voor op het belang van een enkele partij.

Dit is dus een vorm van een strijdigheid van twee grondrechten die helaas niet oplosbaar is: godsdienstvrijheid tegenover meningsvrijheid.

Dat wordt ook vastgesteld in genoemd boek:

(72) Een regering van door de burgers vereist bovenal regeermacht op basis van een in vrije en eerlijke verkiezingen gekozen volksvertegenwoordiging. Simpele vervangbaarheid van de macht is dus niet genoeg; via hun vertegenwoordigers moeten de burgers ook in de beraadslagingen meetellen. In veruit de meeste grondwetten is dit vertegenwoordigingsprincipe vastgelegd. Die grondregel kan op verschillende manieren worden uitgewerkt in democratische spelregels, zoals de evenredige vertegenwoordiging en een districtenstelsel. Bij elke vorm van democratie geldt de cruciale vereiste dat de regels zowel gevolgd als niet gemanipuleerd worden tijdens het machtsvormingsproces. Een voorbeeld van een dergelijke regels is het niet-inmengen van politie en justitie bij verkiezingen in de Verenigde Staten. Tien dagen voor de verkiezingen in 2016 gebeurde dit toch en ging de FBI tegen de regels in. dit schaadde de legitimiteit van het democratisch proces.

Nederlandse regels voor verkiezingen zijn in de grondwet vastgelegd. Ze behelzen het algemeen kiesrecht (4) en de verkiezingen van de Tweede en Eerste Kamerleden in geheime stemmingen (54) en (55). Maar de politieke praktijk blijft problematisch. In 2010 hadden sommige leden van de CDA-fractie bezwaar tegen de vorming van het kabinet-Rutte I met de PVV. Zij werden echter geprest schriftelijke te beloven zich bij de meerderheid van hun partijcongres te voegen. Dit botst op de regels voor eerlijke machtsvorming, inclusief het grondwettelijke verbod van last (67-3). Bij het debat over de regeringsverklaring van dat gevormde kabinet kwamen zulke kwesties niet aan de orde: het illustreert het gebrek aan parlementaire bewaking van de grondwet.

Dit mag Wilders met zijn PVV zich aantrekken.

Macht en tegenmacht

(73) In zijn Democracy in America waarschuwde Alexis de Tocqueville al in 1835 voor democratie als tirannie van de meerderheid. Een regering door burgers impliceert dan ook, naast eerlijke machtsvorming, een tweede vereiste: de meerderheid respecteert en beschermt minderheden. Als democratisch principe is respect voor minderheden pakkend verwoord door het Europese Hof voor de Rechten van de Mens:

Democratie betekent niet simpelweg dat de ideeën van de meerderheid altijd moeten prevaleren: een evenwicht moet worden gevonden dat faire en behoorlijke behandeling van minderheden garandeert en elk mogelijk misbruik van machtsposities vermijdt.

Dit laatste is door de eeuwen heen een zeer problematisch aspect van democratie gebleken: hoe de bescherming van minderheden te verzekeren? Eén vereiste is dat de staat ook zelf onderworpen is aan het recht. Het inrichten van zo’n rechtsstaat slaagt alleen door een gegarandeerd onafhankelijke rechterlijke macht en erkende burgerrechten. Essentieel is een dynamiek van macht en tegenmacht – checks and balances.

Afgaande op de instituties zou je kunnen zeggen dat het ene land het karakter heeft van een rechtstaat en het andere niet. Maar binding van een staat aan het recht is veeleer een politiek grondbeginsel dat elke dag opnieuw moet worden waargemaakt. Dat geldt ook voor Nederland, waar de juistheid van de omgang met vreemdelingen volkenrechtelijk wordt betwist. Zowel de Verenigde Naties als niet-gouvernementele organisaties (zoals Amnesty International) hebben kritiek geuit op ons vluchtelingenbeleid en de uitvoering daarvan. De ‘Bed, Bad en Brood-regeling‘ zou op grond van de mensenrechten een noodzaak zijn: het recht op minimaal levensonderhoud, inclusief voedsel en een dak boven het hoofd dienen we te bewaken.

Een regering voor de burgers houdt dus in dat machthebbers voor hun beslissingen effectief ter verantwoording kunnen worden geroepen. Kritische vragen moeten door een vrije pers in de openbaarheid komen en door parlementariërs aan bewindslieden frank en vrij gesteld kunnen worden. Daartoe dient onder meer de parlementaire onschendbaarheid van allen die deelnemen aan de beraadslagingen in de vergaderzaal van ons land (71).

De zogeheten trias politica slaat op effectieve scheiding tussen de wetgevende, rechtsprekend een uitvoerende macht. Deze scheiding der machten komt ook in de westerse democratieën onder toenemende druk te staan. In de Europese Unie heerst bijvoorbeeld zorg over het Hongarije van Victor Orbán en het Polen van Jaroslaw Kaczynski. In beide landen staat de onafhankelijkheid van de rechterlijke macht continu onder druk. Maar ook in Nederland lijken sommige politici tegenmacht niet op prijs te stellen. Zo is er een voorstel een einde te maken aan de rechterlijke toetsing van parlementaire besluiten aan internationale verdragsverplichtingen (94). Hierbij komt nog de zorg over politieke tegenwerking bij het streven naar rechtsbescherming voor de burger, zoals herhaaldelijk geuit door toenmalige ombudsman Alex Brenninkmeijer.

Uit deze – gedeeltelijke, omdat ik een selectie heb gemaakt – opsomming van knelpunten blijkt duidelijk dat er een nieuwe grondwetswijziging moet komen om alle hiaten van dit moment op te lossen. Alle laatst geciteerde alinea’s zijn duidelijk van toepassing op het Wilders-populisme dat in deze blog aan de kaak wordt gesteld.

Terugkerend naar het hoofdthema kan worden opgemerkt dat het probleem van de Kamer ten tijde van de regeringsverklaring van Rutte I was – en nog steeds is – dat op dat moment een algehele onbekendheid met dit nieuwe verschijnsel bestond, een parlementair novum waarop je niet direct kon inspelen of erop inhaken door betrokkene Wilders ter verantwoording te roepen. Daarvoor is de verklaring dat het om ‘subtiliteiten’ ging, en ik meen te hebben aangetoond een woordenspel, maar wel als idee om met een ‘uitgekookt’ idee te komen door van religie een ‘politieke ideologie’ te maken. Vervolgens speelde de verbale begaafdheid van Wilders een rol omdat het onmogelijk is om met hem met regels van logica een debat te voeren. Dat maakt ieder debat en zeker een parlementair debat onmogelijk: moeilijk om er tegenin te gaan omdat Wilders retorisch ongrijpbaar want een debat zonder spelregels.

Het is iedere keer met hem een kwestie van politieke catch-as-catch-can-wedstrijd. Maar dus zonder normale logicaregels die Wilders niet kent, praat hij altijd alles naar zichzelf toe en ‘hij heeft altijd gelijk’. En zoals gezegd is ieder Kamerlid erin getrapt, maar dat is electoraal weer te verklaren. Waarmee maar weer bewezen wordt dat feiten er niet meer toe doen omdat de politiek er toch een chaos van heeft maakt.

Maar nu dient dit staatsrechtelijke vraagstuk opnieuw tegen het licht te worden gehouden omdat de Kamer in de toekomst niet ten tweede male dezelfde fout mag maken (bijna nagenoeg het gehele verkiezingsprogramma van PVV in 2017 was ongrondwettelijk geformuleerd en niemand die daartegen protesteerde, ondanks een commissie die dat heeft uitgezocht en daarover staat op deze site een blog).

Conclusie is dat gedoogconstructies die in strijd zijn met onze grondwet, direct op correct grondwettelijke zuiverheid dienen te worden aangepast.

Zijn rechtszaken heeft hij mijns inziens overigens wél terecht gewonnen, want het ging toen steeds om de persoonlijke of politieke meningsvrijheid die gebaseerd was op zijn parlementaire onschendbaarheid. Nu stel ik vast dat die – voor een gemiddeld burger – op zichzelf strafbaar is, maar dus niet in een politiek geschrift als een verkiezingsprogramma mag voorkomen vanwege de schending van het discriminatieverbod.

En in dat kader kan iedere mening door een politicus met een eigen program als een ‘streven’ en dus toekomstig ‘feit’ worden gepresenteerd. Het is aan de toehoorder of hij die mening respecteert, terwijl hijzelf een andere ‘invulling’ van die mening als feit erkent. Dit is een moeilijke en complexe zinsconstructie, maar die vloeit wel logisch voort uit het huidige debat over het verschil tussen feiten/waarheden en meningen (fact free). Daarmee wordt iedere mening tot feit verheven, terwijl dat wetenschappelijk – met alle bestaande en strikte criteria van toetsing en verificatie van onderzoeksresultaten via de methodologie van het vakgebied – onbestaanbaar en dus op z’n minst ‘aanvechtbaar is’ omdat het een (oncontroleerbare) trend is geworden. Is daartegen vechten onmogelijk? Na deze blog voel ik dat er geen onmogelijke strijd bestaat tegen onrecht en tegen willekeurige onderbuikuitspraken, want waarheidsstreven levert altijd (partiele) waarheid op; absolute en volmaakte waarheid bestaat immers in deze (mondiale) samenleving niet. En dat geldt ook voor Wilders.

Advertisements

‘Waarom is de oppositie zo weinig effectief?’ Even ineffectief overigens als tijdens het vorige kabinet #dehaagsestemming #nrc

Tags

Minister Arie Slob veegt het lerarenregister voorlopig van tafel. De ChristenUnie doet haar om best bescheiden te blijven. En waarom is de oppositie zo weinig effectief?

Liza van Lonkhuyzen, nrc.nl, 11-6-18

LERARENREGISTER: Het was een plan voor beter onderwijs, maar het werd van alle kanten gefileerd. Het verplichte register van leraren en de door hen gevolgde cursussen is voorlopig van de baan. Minister Arie Slob zet de al door beide Kamers goedgekeurde plannen weer in de ijskast. In het nationale register zou onder meer komen te staan welke docent welke cursus had gevolgd. Zo zou zichtbaar worden wie aan bijscholing doet en vooral wie niet. Het plan kreeg kritiek van de onderwijskoepels en de Raad van State, die vreesden voor bureaucratische bemoeienis.

NEDERIG: Het is een coalitiepartij die ondanks haar bescheiden omvang regeert in bijna honderd gemeenten. Met dit politieke succes doet de ChristenUnie haar best om bescheiden te blijven. Zaterdag was het partijcongres in Lunteren. “Een machtspartij zullen we nooit worden”, aldus Gert-Jan Segers daar. Hij is verder bezorgd dat Rutte III een “los-zandcoalitie” wordt die de kloof tussen overheid en burgers niet repareert.

Het is voor welke partij dan ook de moeilijkste opdracht om de kloof tussen overheid en burgers te dichten of te overbruggen. Niemand – en ook politieke partijen niet – heeft een idee hoe dat moet. Als de Kamerleden het land ingaan en hun oor alleen maar te luisteren zouden leggen wat een willekeurige burger te vertellen had, dan zouden we iets opschieten. Maar je krijgt nooit de kans om iets aan een politicus te zeggen omdat hij het toch beter denkt te weten dan iedereen. Daarom lukt het zelfs de SP sinds Jan Marijnissen niet meer om contact met de bevolking te leggen. Jonge politici zijn stuk voor stuk te ambitieus en komen daarom van de koude kermis thuis.

ALIMENTATIE: De VVD, D66 en PvdA willen snoeien in de partneralimentatie: die moet van maximaal twaalf naar vijf jaar. De huidige wet vinden ze veel te ouderwets. In deze tijd horen gescheiden mensen zichzelf te kunnen redden. Een eerder plan van deze strekking werd gekraakt door de Raad van State, die benadrukte dat vrouwen na een echtscheiding soms een grote achterstand hebben op de arbeidsmarkt. Daarom komen er uitzonderingen bij scheidingen op hoge leeftijd en als er kleine kinderen in het spel zijn. Of gezinspartijen CDA en CU hier ook heil in zien, is nog niet bekend.

GEEN SORRY: Dries van Agt schrijft naar NRC dat hij géén sorry heeft gezegd tegen Ed van Thijn. De oud-premier wil ook benadrukken dat hij nooit dubbel spel zou hebben gespeeld door stiekem met Hans Wiegel te onderhandelen in de formatie in 1977. Vermoedens daarover hadden de band tussen de twee politici flink bekoeld. De CDA’er ging na een lange onderhandeling met de PvdA uiteindelijk in zee met de VVD. Van Thijn, Den Uyls secondant, zei eerder tegen NRC dat “Dries langs kwam om sorry te zeggen” over een bezoek eerder dit jaar. Wat wel duidelijk is over het bezoek is dat er een fles port open ging. Van Agt had dat gemist bij Den Uyl. “Van hem kreeg je een glas melk.”

WAAR WIJ NAAR LUISTEREN: De oppositiepartijen waren als een stel “gekooide tijgers”, zei Kees van der Staaij na de presentatie van het regeerakkoord. Klaar om uit te breken. Toch horen we maanden later maar weinig van ze. Onze podcast Haagse Zaken dook in de obstakels van de oppositie. Algehele versplintering, interne toestanden zoals bij GroenLinks, of te druk zijn met het zoeken naar spektakel buiten de Tweede Kamer. Natuurlijk denken we mee: hoe zouden onze redacteuren de coalitie tegenwerken?

Wordt met deze laatste zin bedoeld: Hoe zouden onze redacteuren de coalitie kunnen tegenwerken? ‘Meedenken’ gaat standaard door alle beleidswensen kritisch te volgen en mogelijk van betere alternatieven te voorzien.

WAT WIJ LEZEN: De twee Nederland-eerst-partijen van Geert Wilders en Thierry Baudet stemden laatst juist tegen het Nederlands belang in. Het was bij een motie over de aansprakelijkheid van Rusland voor MH17. Alleen een rechter, zei Baudet, kan oordelen of feiten onomstotelijk of overtuigend zijn vastgesteld. Maar daarmee verwarde hij de aansprakelijkheidsprocedure met het strafrecht. Het was toch Nederland voor de Nederlanders?, aldus columnist Tom-Jan Meeus. En we doken in de pogingen om het pensioenstelsel te veranderen. Nog niet eerder waren werkgevers en vakbonden zó dicht bij een overeenkomst.

Terecht wordt hier opgemerkt dat Baudet zelf de verwarring heeft veroorzaakt door de aansprakelijkheidsprocedure met het strafrecht door elkaar te halen. Maar Baudet heeft in feite een groter probleem: een politicus die hij sinds de oprichting van FvD is geworden ondervindt sinds zijn aanwezigheid in de Kamer dat een politicus zonder praktische of staatsrechtelijke ervaring helemaal aan de onderste trede van de ladder moet beginnen, terwijl hij de Kamer binnenkwam met een aureool om zijn hoofd van: ‘Ik zal de politiek wel eens even uitleggen hoe de wereld in elkaar zit’. Arrogantie straalt ervan af. En dat is of wordt zijn handicap. En zijn schare van volgelingen vertrouwden hem in den blinde. In het land der blinden is éénoog koning.

QUOTE VAN DE DAG

“Dat noemen we in Haarlem een jij-bak.”

[Presentator Paul Witteman in Buitenhof tegen Joost Eerdmans, wethouder namens Leefbaar Rotterdam. Witteman vroeg of Eerdmans wellicht te fel was geweest in aanloop naar de verkiezingen, waardoor zijn partij nu in de oppositie is beland. Eerdmans kwam daarop met verwijten over fel taalgebruik van partijen als de PvdA. Overigens kon Witteman geen voorbeeld geven van hoe Eerdmans dan te fel was geweest in de campagne.]

Met de moderne islam zoals mondiale hervormers aan het ontwikkelen zijn kan de EU probleemloos van gedachten wisselen @eu #hervormdeislam #renaissancevanislam @trouw

Tags

Dit zijn de Luthers van de islam (Marije van Beek, RELIGIE & FILOSOFIE , Katern de Verdieping/ Trouw, 9-6-18)

De islam lijkt samen te vallen met orthodoxie. Maar ondertussen zijn wereldwijd hervormers aan de slag met een moderne uitleg van de islamitische geschriften. Wie zijn deze denkers? En hoe redeneren ze?

De zoektocht naar een Luther van de islam kan gestaakt worden – er is wereldwijd niet één, maar een heel aantal hervormers aan te wijzen dat de godsdienstige teksten in het reine brengt met de moderne tijd. Dat zegt islamoloog Umar Ryad, verbonden aan de Katholieke Universiteit Leuven. Hij geeft een compleet vak over deze denkers.

Toen de islam in de negentiende eeuw onder vuur kwam te liggen van westerse kritiek en christelijke zending, begonnen sommige geleerden in allerijl teksten en dogma’s te herinterpreteren. Je zou hen de modernistische islamitische denkers kunnen noemen, zegt Ryad. “Zij hervormden tekst voor tekst, of dogma voor dogma. Nu na honderd jaar denk je: dat waren kleine stapjes. Maar het was groots wat zij deden. Zij hebben een aanzet gegeven voor de moderniseringsprocessen in de koloniale periode.”

Polygamie

Een van die denkers is Muhamad Abdu (1849-1905). Deze Egyptenaar rekende onder meer af met polygamie. “Hij is van mening dat polygamie in de Koran in de context van weeskinderen is vermeld. In die tijd sneuvelden er nog geregeld mannen in de strijd of op handelsreizen, en vrouwen werkten nog niet”, zegt Ryad. “Je zorgde voor een weduwe en haar kinderen door haar te trouwen, ook al had je al een vrouw. Meerdere vrouwen hebben was nooit bedoeld als recht voor moslimmannen, maar als plicht. En Abdou ging verder: De Koran leert dat je eerlijk en rechtvaardig moet zijn – en dat is lastig als je meerdere vrouwen hebt, want je kunt niet altijd voor alle twee even goed zijn.”

Na de Tweede Wereldoorlog ontstond een andere stroming, die er nog steeds is: die van de neomodernistische islamitische denkers. De Pakistaan die deze term muntte, Fazlur Rahman (1919-1988), behoorde zelf ook tot hen. Neomodernisten zijn niet meer stap voor stap aan het herinterpreteren, maar staan een alomvattende hervorming voor, zegt Ryad. “Iemand als Rahman waardeerde de stappen die modernisten hebben gezet, maar hij vond ze soms apologetisch en reactionair. We hoeven niet te wachten op kritiek van buitenaf, vond hij, we kunnen dat van binnenuit doen.”

De neomodernisten willen de grondvesten van het geloof aanpakken. Ryad: “Zo bepleitte Rahman een nieuwe visie op het strafrecht. Bij straffen gaat het niet om het straffen, zei hij, maar om het doel ervan: het ethisch gehalte in de samenleving verhogen. Een straf als het afhakken van handen, een islamitisch gebruik waar hij zich tegen keert, was eeuwen geleden wellicht de meest aangewezen manier om de samenleving ethischer te maken. Maar als je dat via gevangenisstraf ook kunt doen, zei hij, is het ook goed. En dan is die straf niet minder islamitisch.”

Boekenplank

Zowel de islamitische wetsscholen als de hadith – belangrijke peilers van de traditionele islam – zijn niet heilig voor veel neomodernisten. De hadith zijn heel gedetailleerde islamitische voorschriften, waarvan er ook nog eens een hoop zijn, zegt islamoloog Nico Landman van de Universiteit Utrecht. “De Koran is een boekje, qua omvang vergelijkbaar met het Nieuwe Testament. De hadith is een boekenplank.”

Sommige moslims gaan zo ver dat ze alleen de Koran nog aanvaarden: zij noemen zich de Koranisten. Een vrij recente beweging, zegt Landman: “Onder meer in Turkije heeft die heel wat aanhangers.”

Het is de vraag wat de invloed van moslimhervormers zal zijn. “Het blijft soms nog beperkt tot de kring van de elite”, zegt Umar Ryad. “Maar: na 2011 is de Arabische wereld opengegaan. Via sociale media vinden deze ideeën hun weg, en zo komen ze niet alleen onder de aandacht van intellectuelen. In het Midden-Oosten vangen ook hoogopgeleide moslims dit op en zij werken dat uit in hun geloofsleven. Ik zie de vernieuwende stromingen de afgelopen jaren steeds meer terrein winnen.”

De tegenwind is fors, zegt Nico Landman, met name van kapitaalkrachtige organisaties in de Golfstaten. “Maar hier in het westen worden juist de hervormers verwelkomd. Hoe deze ideeënstrijd uitpakt, kan alleen iemand met een glazen bol zeggen. Ik weet wel één ding: Deze geluiden zijn er nu, en ze zullen niet zomaar weggaan.”

Amina Wadud (1952)

De Amerikaanse theologe en koranwetenschapper Amina Wadud is ook thuis in genderstudies. Ze is beroemd om de preek die ze in 1994 hield in een moskee in Zuid-Afrika. Dat ze als vrouw een preekstoel beklom, zorgde voor controverse in de islamitische wereld. Vijf jaar later kwam haar proefschrift uit, later in het Nederlands verschenen als ‘De koran en de vrouw: Herlezing van een heilige tekst vanuit een feministisch perspectief’.

Ze preekte elf jaar niet, maar intussen dacht ze na, en kwam ze tot de conclusie dat ook zij het gebed kon leiden. In 2005 deed ze dat voor het eerst, in de Verenigde Staten. De gelijkheid tussen man en vrouw is voor haar een logisch uitvloeisel van de eenheid van Allah. Ze ziet hem als ‘verenigende kracht’. Nou ja, ‘hem’? Wadud gelooft niet in een mannelijke god. “Allah heeft geen gender, of beide genders”, zei ze vorig jaar in een interview met het Nederlandse tv-programma ‘De Nieuwe Maan’.

Abdullahi Ahmed An-Na’im (1946)

Oorspronkelijk komt An-Na’im uit Sudan. Hij is een leerling van een andere bekende Sudanese islamhervormer, Mahmoud Mohamed Taha. Toen deze vanwege zijn ideeën werd gedood, vluchtte An-Na’im naar de Verenigde Staten. Daar werkt hij nu aan de Emory-universiteit in de Verenigde Staten. Zijn belangrijkste onderwerp is de vereniging tussen de islam en mensenrechten.

Taha geloofde dat de Koran in twee perioden is geopenbaard. In de periode dat de profeet in Mekka verbleef, en in de periode dat hij in Medina regeerde. Teksten uit de eerste periode zijn menselijker en rechtvaardiger, zegt Taha, dan in de tweede periode, als de profeet en de zijnen behoorlijk wat politieke macht hebben verkregen.

De moslimwereld vandaag gaat uit van de tweede boodschap, vanuit de gedachte dat die de eerste boodschap als het ware opheft. Maar Taha wilde dat omdraaien, en terug naar de eerste boodschap. An-Na’im werkt in zijn geest verder.

Abdolkarim Soroush (1945)

De Iraanse scheikundige en filosoof, die ook een kenner is van de dertiende-eeuwse Perzische dichter Rumi, kreeg in 2004 de Erasmusprijs. Hij zou volgens de jury niet de Luther, maar de Erasmus van de islam zijn, omdat die zijn kerk, net als Soroush de islam, wel trouw was gebleven en van binnenuit hervormde. Soroush doceert nu aan de universiteit van Maryland in de Verenigde Staten.

In 2005 plaatste het magazine Time hem op zijn lijst van 100 meest invloedrijke mensen. Een van de thema’s van Soroush is islamitisch pluralisme. Hij betwist de claim van de Iraanse leider Khomeini, dat zijn geestelijken een van God gegeven recht hebben om te regeren. Dat religie nu eenmaal geïnterpreteerd wordt door de mens, die feilbaar is, leidt onvermijdelijk tot verschillende aardse interpretaties.

Soroush is voorstander van de scheiding tussen godsdienst en staat. Geestelijken zouden volgens hem geen politieke macht moeten hebben. Al was het maar omdat politieke macht altijd corrumpeert.

Ziauddin Sardar (1951)

De Brits-Pakistaanse geleerde Ziauddin Sardar heet wel een homo universalis. Hij is zowel thuis in scheikunde en informatica, als in de islamologie. In 2011 richtte Sardar het magazine Critical Muslim op, waarin islamitische vrijdenkers van gedachten wisselen.

Hij schreef in dertig jaar tijd zo’n vijftig boeken, sommige met zijn co-auteur Merryl Wyn Davies. Heel wat van zijn werk gaat over de hervorming van de islam, zoals ‘Reformist Ideas and Muslim Intellectuals’, waarin hij schrijft dat moslims ‘op het punt staan van fysieke, culturele en intellectuele uitsterving, gewoon omdat ze hun gedachten hebben laten leiden door parochialisme en traditionalisme’.

Het idee dat de sharia goddelijk geïnspireerd zou zijn, noemde hij in een interview met NRC ‘een van de grootste mythen in de moslimwereld’. Ook de profeet Mohammed is niet goddelijk – hij is een mens, en een kind van zijn tijd, zei Sardar. “Het enige dat als heilig geldt, is de Koran.”

Taha Jabir Alalwani (1935-2016)

Alalwani is geboren en getogen in Irak, en afgestudeerd aan de Al-Azhar universiteit, het gezaghebbende islamitische opleidingsinstituut in Caïro, Egypte. In de jaren tachtig ging Alalwani naar Amerika.

Zijn boek ‘Al-Tadabour’ (Schriftuitleg), gaat over het begrijpen van de Koran aan de hand van de Koran zelf, in plaats van geleerden dit voor je te laten doen. Hij is ook bekend om zijn pleidooi tegen de doodstraf op afvalligheid, die in een strikt islamitisch land als Saudi-Arabië geldt. De teksten waarop dat land zich baseert, moet je volgens Alalwani anders interpreteren. Niet afvalligheid zou het probleem zijn geweest, maar hoogverraad.

Alalwani vindt ook het afbeelden van de profeet Mohammed niet per se een probleem, al is het afbeelden van mensen in een hadith verboden. Misschien, redeneerde hij, gold die hadith alleen in de begintijd van de islam, toen er nog maar net afscheid was genomen van het aanbidden van beelden. Het gevaar dat dit gebruik kon terugkomen achtte Alalwani nu geweken, omdat de mens daar inmiddels te ver van verwijderd is.

Nasr Abu Zayd (1943-2010)

De Egyptische geleerde Abu Zayd combineerde twee vakgebieden: Koranstudies en mystieke filosofie. Toen hij schreef dat hij de Koran niet alleen als een religieus, maar ook als een cultureel-historisch en literair werk beschouwde, kwam hij in de problemen. Hij werd bestempeld als afvallige, kreeg doodsbedreigingen en vluchtte in 1995 naar Leiden. Hier zou hij de beroemdste balling uit de moderne geschiedenis van Nederland worden.

Abu Zayd hield zich bezig met het ‘vermenselijken’ van de tekst. De Koran is wel een goddelijke tekst, maar die is op aarde menselijk geworden, redeneerde hij. De heilige tekst is dus een ‘cultureel product’ van de Arabische omgeving.

Zijn adagium luidde: ‘Ik denk dus ik ben een moslim’ – waarmee hij zich verzette tegen de gedachte dat kritisch denken je tot een afvallige maakt. Abu Zayd had kritiek op de islamitische wetsscholen. Hij wilde terug naar de Koran. De wetsscholen waardeerde hij tot op zekere hoogte, maar hij vond ook dat je er niet per se aan verbonden bent.

Lees ook: ‘De Koran is niet goddelijk en dus niet onfeilbaar’
In de Koran staan de meest vreselijke teksten, vindt de Canadese ex-moslim Ali Rizvi, en die komen niet rechtstreeks uit de pen van het Opperwezen. Een inzicht dat begint te landen, merkt hij.

Lees ook: De islamitische wereld voelt de pijn van de individualisering
Al honderd jaar worstelt de islamitische wereld met de uitdagingen van de moderniteit. Hoe moet de moslim omgaan met de radicale uitdaging van liberalisme en individualisme?

Dat Oostenrijk buitenlandse financiering van #moskeeën in dat land wettelijk hebben verboden verdient navolging in ons land vanwege onze achterhaalde wetgeving @tweedekamer @fvdemocratie #godsdienstvrijheid #grondwet @thierrybaudet

Tags

Bij toeval zag ik nadat ik gisteren mijn blog over dit Oostenrijkse voornemen had geschreven (https://aquariuspolitiek.wordpress.com/2018/06/08/ons-land-wordt-een-goede-maar-aan-te-passen-maatregel-uit-oostenrijk-in-de-schoot-geworpen-eu-godsdienstvrijheid-economischerelatiesmetturkije/ ) dat Forum voor Democratie natuurlijk ook een tweet wereldkundig had gemaakt, waaruit verschillen bleken met mijn boodschap: FvD wil rechtstreeks de Oostenrijkse maatregelen overnemen, terwijl ik de verschillen tussen Oostenrijkse en Nederlandse wetgeving als basis zie voor beleidswijzigingen bij ons.

Wat Oostenrijk gaat (wil gaan) doen kan namelijk niet één op één in ons land direct worden uitgevoerd, ondanks het feit dat Baudet altijd beweert dat als de Tweede Kamer dat wenst te doen het moet kunnen. Hij vergeet dat de wetgevingstechniek in Oostenrijk anders is dan bij ons. Het ontbreekt dus onze Tweede Kamer niet aan moed om direct tot concrete actie te komen, maar wij hebben een andere voorbereiding nodig, zeker als er in de Kamer partijen, zoals FvD als PVV aanwezig zijn die zich alléén door anti-islamisme, anti-moskeeën en anti-EU laten leiden (lineaire of ééndimensionaal denken).

Anti-islambeleid en daarop gebaseerde en gemotiveerde beleidsintenties zijn simpelweg strijdig met de Grondwet, waarin alle bestaande godsdiensten worden beschermd vanwege de gelijkwaardigheid van alle bestaande religies en levensovertuigingen in ons land.

Rechtskundig bestaat er ook een waterdichte jurisprudentie over de criteria die gelden om de godsdienstvrijheid in ons land te waarborgen. Daar kan niemand omheen en dus PVV en FvD ook niet. Maar helaas maakte Öztürk van Denk gisteren bij het discriminatoire wetsvoorstel Terugzending criminele Antillianen (voor Denk een ‘gelijksoortig’ thema als de moskeeën, maar vanwege woordvoerder Öztürk, die een andere toonzetting hanteert dan Azarkan!) ontstond er ook een parlementaire wanvertoning van het debat waardoor Kamerlid Van Toorenbrug en andere fractie de zaal verlieten

(https://aquariuspolitiek.wordpress.com/2018/06/08/terechte-kanttekening-van-kamerlid-van-toorenburg-aan-de-voorstellers-van-het-onuitvoerbare-initiatiefvoorstel-terugzending-criminele-antillianen-tijdens-het-kamerdebat-van-gisteren-tweedekamer/).

Deze inleiding is nodig om de Kamer nieuwe debatten te besparen die weer over moskeeën zal gaan, al dan niet over financiering want ook zal een debat gaan plaatsvonden over de imam Jneid waarvan het gebiedsverbod is verlengd.

Een toekomstig debat over de meningsuiting van religiewoordvoerders zouden volgens mij hun energie moeten besparen tot het moment dat er een wetsvoorstel door de regering is ingediend om haatdragende imams uit het buitenland door ons land kunnen worden geweigerd. Dat heeft niets met de vrijheid van godsdienst te maken zoals de regering dat meent, maar daar kunnen alleen economische redenen achter schuil gaan omdat de kabinetten-Rutte worden gekenmerkt door economische (export)belangen die in het geding zijn (en in gevaar komen) als imams worden geweigerd, want onze angst is dat islamitische landen zich daardoor beledigd gaan voelen, zoals Turkije dat ook keer na keer laat weten.

Mijn stelling is dus dat ‘ieder islamdebat’ vooralsnog in de komende tijd zinloos is als niet eerst een wetswijziging is ingediend om die orthodoxe buitenlandse imams te kunnen weigeren (na tekstencontrole vooraf als een inreisvisum wordt aangevraagd, zonder dat er sprake is van censuur, dat wettelijk verboden is!). Censuur speelde in vorige eeuwen – zoals bekend – wel een rol omdat het toenmalige gezag angstig was voor gezagsondermijnende hagenpreken. Maar dat speelt vandaag de dag in ons geen enkele rol meer, want wij kennen de gevestigde religies (ongeorganiseerd) en godsdiensten (georganiseerd in instituties) die Grondwettelijk beschermd zijn.

Die basiswaarden in onze traditie zijn onverkort geldig en blijven dat vanwege hun inherent gedragen ‘waarheid’ (maar absolute waarheden bestaan in ons land niet). Het gaat zonder dat Rutte dat zal erkennen om een spanning tussen de ‘economisch gedreven’ godsdienstvrijheid (‘handelsverkeer gaat te allen tijde voor’, zoals dat nu geldt) met de bijbehorende angst dat het economische verkeer belemmerd wordt enerzijds, en de principiële Nederlandse waarden als tolerantie, verdraagzaamheid en meningsvrijheid anderzijds , die maken dat godsdienstvrijheid in dat ‘vrijzinnige’ verband beschermd (tegenover de orthodoxen) én dus beperkt moet worden. In die situatie mogen economische belangen beperkt worden. Dan gaat de dominee ofwel de mensenrechten boven de koopman. Het economische belang is kortom even relatief (dus niet absoluut) en juridisch dus ontvankelijk voor begrenzingen (zie de serie op deze website over ‘De lessen uit het Kamerdebat van 30 mei’:

(https://aquariuspolitiek.wordpress.com/2018/06/06/de-lessen-uit-het-kamerdebat-van-30-mei-over-de-financiering-van-extremistische-moskeeen-dl1e-tweedekamer-scheidingkerkstaat/) als het principiële of godsdienstige belang.

Oostenrijk sluit moskeeën (Curil Rosman, nieuws/AD, Buitenlandredactie 08-06-18, 09:25 Laatste update: 12:41, 9-6-18)

De Oostenrijkse regering sluit zeven moskeeën en wijst meerdere imams uit. Bondskanselier Sebastian Kurz zei dat in zijn land geen plaats is voor ,,parallelle samenlevingen, de politieke islam en radicalisering”.

De autoriteiten onderzoeken of imams een verbod hebben overtreden op financiering vanuit het buitenland, zei minister Herbert Kickl (Binnenlandse Zaken). In zeker twee zaken zou al zijn vastgesteld dat geestelijken het land moeten verlaten.

De autoriteiten doen nog onderzoek naar tientallen andere imams. Zij kunnen worden uitgewezen of naast een visum grijpen. Het gaat volgens de autoriteiten om leden van de ATIB, een vereniging die nauwe banden heeft met de Turkse overheid. ,,Dit is nog maar het begin”, beloofde vicekanselier Heinz-Christian Strache, op de gezamenlijke persconferentie met meerdere bewindslieden.

Coalitie
De rechts-populistische FPÖ (Vrijheidspartij van Oostenrijk) van Strache vormde eind vorig jaar een coalitie met de christendemocratische ÖVP (Oostenrijkse Volkspartij) van Kurz. Het verbod op buitenlandse financiering voor religieuze groeperingen dateert uit 2015.

De actie heeft al een boze reactie ontlokt aan de Turkse regering. Een Turkse regeringswoordvoerder zei dat het optreden van de Oostenrijkse autoriteiten volgde op een golf van ,,islamofobie, racisme en discriminatie” in het land. In Oostenrijk wonen ongeveer 600.000 moslims. Velen zijn van Turkse afkomst.

https://www.ad.nl/buitenland/oostenrijk-sluit-moskeeeneuml-n-en-pakt-imams-aan~a374596a/

Samenvatting

1. Buitenlandse financiering van orthodoxe moskeeën in ons land dient wettelijk te worden verboden, en er moet door wetgevende specialisten op de ministeries meer ‘out of the box’ ofwel creatief gedacht moeten worden om de hedendaagse plaag aan orthodoxe islamitische voorgangers het woord te weigeren. Ons land kan immers niet toelaten dat onze waarden en normen openlijk worden gekritiseerd of zelfs worden afgewezen én bespot. Onze identiteit staat op het spel.

2. Laat dit thema van buitenlandse financiering alle prioriteit toegewezen krijgen omdat toekomstige Kamerdebatten onvermijdelijk een herhaling zullen worden van eerder gehouden debatten en dus verspilling is van tijd en energie. Dit omdat er geen besluit überhaupt mogelijk is zonder een definitief verbod op toegang tot ons land van haatdragende imams. En voor alle duidelijkheid (voor islamitische lezers) is dit geen discriminerende opmerking omdat hiervan géén sprake is. Er is wél sprake van een (grotendeels) collectieve afwijzing van de in ons land wonende migranten ten aanzien van de westerse democratische waarden, al was het alleen om onze scheiding tussen kerk en staat, die in islamitische landen niet bestaat. Dat heeft altijd al en nog steeds een fundamenteel frictiepunt op tussen geloofsmigranten en autochtone bewoners van ons land opgeleverd. Grondwetsjuristen mogen hiermee dus aan de slag. En als zij dat niet doen weten zij op voorhand dat ondergetekende als politiek filosoof zijn meningen zal blijven verkondigen.

3. Zonder deze prioritering zal er nooit een helder en duidelijk parlementair besluit kunnen worden genomen, aangezien de nieuwe belangenpartijen en dito fracties in de Kamer(s) (zoals Denk en FvD naast de ‘oude’ PVV er alles aan doen om hun lineaire politieke oneliners in de Kamer onder de aandacht blijven brengen – en steeds maar weer toelichten -, omdat dat hun enige bestaansrecht in de politiek is. Al denkt de aanhang van FvD vanwege een hersenspinsel van Baudet dat een unie als de EU nooit kan (blijven) bestaan, maar zijn ‘absolutisme in karakterstructuur’ of absolute denken maakt een procesmatige evolutie onmogelijk. Voor hem geldt zeker dat hij er goed aan zou doen wat meer out of the box (zie punt 1) te leren denken.

Ons land wordt een goede – maar aan te passen – maatregel uit Oostenrijk in de schoot geworpen @eu #godsdienstvrijheid #economischerelatiesmetTurkije

Tags

Oostenrijk sluit moskeeën en pakt imams aan (BUITENLAND/ De Telegraaf, 8-6-18)

WENEN – De Oostenrijkse regering sluit zeven moskeeën en wijst meerdere imams uit. Bondskanselier Sebastian Kurz zei dat in zijn land geen plaats is voor „parallelle samenlevingen, de politieke islam en radicalisering.”

De autoriteiten onderzoeken of imams een verbod hebben overtreden op financiering vanuit het buitenland, zei minister Herbert Kickl (Binnenlandse Zaken). In zeker twee zaken zou al zijn vastgesteld dat geestelijken het land moeten verlaten.

Hier staat letterlijk ‘De autoriteiten onderzoeken of imams een verbod hebben overtreden op financiering’, maar zonder een rechterlijke uitkomst is uitwijzing niet mogelijk, als de Oostenrijkse rechter dezelfde normen hanteert als in ons land. Het lijkt er eerder op de Oostenrijkers op de toekomst vooruit aan het lopen zijn en dan dient ons land dit voorbeeld niet te volgen. Binnen het kader van onze wetgeving moet door de rechter eerst worden vastgesteld of de uitlatingen van de imams haatdragend of discriminatoir zijn ten opzichte van andere godsdiensten, zoals de christelijke die traditioneel de kern van godsdienstig leven zijn.

De autoriteiten doen nog onderzoek naar tientallen andere imams. Zij kunnen worden uitgewezen of naast een visum grijpen. Het gaat volgens de autoriteiten om leden van de ATIB, een vereniging die nauwe banden heeft met de Turkse overheid. „Dit is nog maar het begin”, beloofde vicekanselier Heinz-Christian Strache, op de gezamenlijke persconferentie met meerdere bewindslieden.

De rechts-populistische FPÖ (Vrijheidspartij van Oostenrijk) van Strache vormde eind vorig jaar een coalitie met de christendemocratische ÖVP (Oostenrijkse Volkspartij) van Kurz. Het verbod op buitenlandse financiering voor religieuze groeperingen dateert uit 2015.

Ons land kent geen verbod op buitenlandse financiering voor religieuze groeperingen omdat onze rechters van oordeel zijn dat dit strijdig is met de godsdienstvrijheid. Maar dat is in algemene zin een misvatting omdat die bepaling stamt vanuit een tijd dat er nog geen sprake was van salafistische, orthodoxe imams in ons land. Nu de tijden veranderd zijn en imams uit den vreemde in ons land worden ingevlogen, dient de wetgeving te worden aangepast. Bewijsbare haatdragende imams dienen voorafgaande aan een visum op hun oudere teksten en preken gecontroleerd te worden. Mocht er bewijs worden gevonden dat er haatdragende teksten ooit zijn uitgesproken dan wordt de buitenlandse autoriteiten in eerste instantie verzocht een andere imam te sturen en mocht ook die tweede poging mislukken dan wordt het betrokken land voorgoed uitgesloten van de mogelijkheid een gastspreker te mogen sturen.

De actie heeft al een boze reactie ontlokt aan de Turkse regering. Een Turkse regeringswoordvoerder zei dat het optreden van de Oostenrijkse autoriteiten volgde op een golf van „islamofobie, racisme en discriminatie” in het land. In Oostenrijk wonen ongeveer 600.000 moslims. Velen zijn van Turkse afkomst.

En ten aanzien van Turkije wordt het tijd dat de nationale lidstaatregeringen afspreken dat Turkije de status van kandidaat-lidmaatschap EU zal verliezen als er vanaf inwerkingtreding van deze nieuwe regel wederom protest wordt aangetekend als nu in Oostenrijk het geval is.

Kortom, als de Turkse regering zo hardleers blijft dat er protesten worden gestuurd naar EU-landen waarvan de Turkse regering weet hoe de plaatselijke wetgeving (en EU-regels) in elkaar steekt, is daarmee bewezen dat de Turken blijven provoceren en wordt het toelatingstraject definitief gestopt. Mochten EU-lidstaten hiertegen ook bezwaar maken, dan worden zij ook uit de EU gezet.

https://www.telegraaf.nl/nieuws/2143625/oostenrijk-sluit-moskeeen-en-pakt-imams-aan?utm_source=telegraaf-nieuwsbrief&utm_medium=email&utm_campaign=20180608120002_update&utm_content=telegraaf_update&utm_term=&EMAIL_SK=SK5510420

‘En de oppositie is vooral bezig zichzelf te overschreeuwen’ #dehaagsestemming #kunstvanoppositievoeren @ecvano

Tags

Rutte wint internationaal aanzien. De VVD rules ondertussen this country – met alle gevaren van dien. De coalitie ligt in de clinch over Afghanistan. En de oppositie is vooral bezig zichzelf te overschreeuwen.

Emilie van Outeren, nrc.nl, 8-6-18

MEER WETHOUDERS, MEER PROBLEMEN?: Wat landelijk niet lukte, gaat lokaal prima. GroenLinks zit na de gemeenteraadsverkiezingen in ieder geval in 83 colleges, waarvan 54 keer samen met de VVD. Ondertussen benadert de VVD de positie van het CDA in de hoeveelheid gemeenten waar ze bestuurt. De partij heeft al 186 akkoorden gesloten en dat kan oplopen tot ruim 200. De groei van het aantal collegedeelnames is veel forser dan de verkiezingswinst. Meer wethouders kan ook meer problemen betekenen voor de VVD. Als zevende partij in ledenaantal is de vijver van potentiële bestuurders klein. En zoals bekend doen zich bij de VVD meer integriteitskwesties voor dan bij andere partijen. Youtube-programma #BOOS is ondertussen een petitie begonnen tegen Wybren van Haga.

GRONINGS ZUUR: Eric Wiebes, die sinds zijn ‘historische besluit’ om de gaswinning in Groningen helemaal stil te leggen met alles en iedereen in de provincie ruzie heeft gekregen, kreeg gisteren ook de oppositie over zich heen. In het debat had de VVD’er een nieuwe uitleg voor het vertragen van de sloop- en versterkingswerkzaamheden aan Groningse huizen. Het sneller slopen van veel woningen is niet per se veiliger, dus is drie maanden langer nodig voor een onderzoek van de zogeheten Mijnraad. Dat is “zuur”, zei Wiebes, “maar het valt wat mij betreft in het niet bij doorgaan met iets wat het gebied misschien niet veiliger maakt”.

Zoals ik vannacht al geschreven heb is dit debat het spel van de grote verwarring geworden waarin de diverse oppositiefracties elkaar probeerden de loef af te steken in de mate van boosheid en zelfs woede, terwijl ik schreef dat de enige rustige factor Wiebes ook Hans Alders klaarblijkelijk tot razernij had gebracht; zie mijn blog van vannacht:
https://aquariuspolitiek.wordpress.com/2018/06/07/wiebes-heeft-zich-niet-alleen-moeiteloos-staande-gehouden-in-de-kamer-over-de-enorme-onvrede-in-groningen-maar-hij-is-duidelijk-het-slachtoffer-geworden-van-nepnieuws-over-alders-tweedekamer-trouw/.

En dat terwijl tijdens het debat zelfs PvdD moest erkennen dat Wiebes een begrijpelijk verhaal had. Mij stoorde het inderdaad wat redacteur Van Outeren terecht beschreef als de oppositie ‘vooral zichzelf zat te overschreeuwen’, wat het beeld van de Kamer bepaald niet ten goede kwam. Maar dat beeld…. Ach ja, wat moet ik daar nog meer over zeggen? Er mogen nooit meer rapporten in ons land verschijnen van onze onderzoeksbureaus als het CBS (en andere) dat het ‘goed’ gaat met ons land. Wat we gisteren in de Kamer zagen gebeuren is het omgekeerde beeld; dat ‘overschreeuwen’ van zichzelf en vooral de rest is voor mij veel representatiever dan brave onderzochte burgers die menen tevreden met zichzelf te kunnen zijn.

AFGHAANSE VERTRAGING: Wat ook lang duurt, is het besluit over de uitbreiding van de missie in Afghanistan. In april beloofde minister Ank Bijleveld haar Amerikaanse collega dat er extra troepen zouden komen voor het opleiden van Afghaanse militairen. Sindsdien wachten de Kamer en internationale partners op concrete plannen. Een bescheiden uitbreiding van 100 naar zo’n 160 militairen zou Defensie aan moeten kunnen en werd verwacht vóór de NAVO-top die nu gaande is in Brussel. De vertraging ligt aan een blokkade van D66 en de ChristenUnie, meldt De Telegraaf vandaag.

VOLG DE WOB: Een dag niet over de dividendbelasting gepraat, is een dag niet geleefd, volgens het motto van de oppositie. Dus kwam een publicatie van onderzoekssite Follow the Money gisteren als een geschenk. Wat blijkt: tussen de gewobte memo’s over het schrappen van de taks zat een discutabel onderzoek van de Rotterdam School of Management, dat werd betaald door Shell en andere multinationals. NRC meldde vorig jaar al dat de betrokken hoogleraar Henk Volberda om die publicatie uit 2009 wordt onderzocht door de Erasmus Universiteit. Dat zijn stuk ook was gebruikt in de formatie is pikant, maar de coalitiepartijen hebben nooit geschermd met wetenschappelijke onderbouwing van de controversiële maatregel.

Rutte gaat dus heel zware dagen tegemoet en hij weet inmiddels ook dat hij dat tot in de puntjes zal moeten voorbereiden om niet ten tweede male af te druipen.

OPPOSITIETHEATER: In onze podcast Haagse Zaken die morgen verschijnt, verbazen we ons over het ontbreken van stevige, gezamenlijke, gestructureerde oppositie tegen Rutte III. Oppositiepartijen lijken vooral bezig met hun eigen affaires of met het bestrijden van elkaar. Gisteren ging het los tijdens een debat over een kansloze initiatiefwet van de PVV om criminele Antillianen terug te sturen naar de eilanden. PVV’er Alexander Kops leek op geen enkele manier geïnteresseerd in steun van andere partijen, maar alleen in airtime. Die kreeg het onderwerp pas echt toen Selçuk Öztürk (Denk) voorstelde om PVV’ers af te voeren naar een ‘xenofobeneiland’. “Een eiland vol inteelt, waar het klimaat ijskoud is.” Daarop besloten VVD, CDA en SP de plenaire zaal te verlaten.

Dat deze drie fracties de vergaderzaal verlieten – klaarblijkelijk in navolging van Kamerlid Van Toorenburg – was volgens mij niet zichtbaar op het scherm van Politiek24, maar werd later op de dag dus gevolgd door een fenomeen van geheel andere aard, namelijk chaotische verbale woede tijdens het debat om Groningen. Bijna alleen ‘nieuwkomers’ als oppositiewoordvoerders in zo’n heftig dossier maakt de debat in sommige ogen waarschijnlijk spectaculair en venijnig, tegemoetkomend aan de behoefte aan een uitlaatklap voor boze Groningers en andere opposanten in ons land.

Maar verder dan dat kwam het ook niet want Wiebes weet precies wat hij doet en tegen een dergelijk logisch en begenadigd sprekers valt geen winst te behalen. Dat is een les voor de toekomst voor deze nieuwe Kamerleden: emoties hebben geen zin want de ratio en politieke logica gaan voor alles. Wel zal hij, Wiebes, een heel spannende junimaand gaan beleven omdat hij nu ook weet dat de bouwplannen ter versteviging van woonhuizen per 1 juli aan de Kamer geleverd moeten zijn en dus wordt de zomer van 2018 óók een erg hete voor de bestuurders in de provincie. Dat is het tot op vandaag in het heden al, maar het wordt dus nog een graadje erger.

Kortom, het was een maximaal chaotische Kamervergaderdag is het dus in zijn totaliteit geworden… en deze dag kan zeker in de analen van de parlementaire geschiedenis worden bijgeschreven.

QUOTE VAN DE DAG

“Angela Merkel heeft misschien de kist gesloten, maar het was Mark Rutte die het graf gegraven heeft voor Emmanuel Macrons plannen om de EU te hervormen.”
[In binnen- en buitenland was premier Rutte deze week vooral in beeld als de man die zijn eigen koffie opdweilt. Politico in Brussel wijdt een groot artikel aan de “stille rebel uit het noorden” die als een van de “EU’s elder statesmen” voor de hand ligt als opvolger van Donald Tusk.]

Terechte kanttekening van Kamerlid Van Toorenburg aan de voorstellers van het onuitvoerbare initiatiefvoorstel Terugzending criminele Antillianen tijdens het Kamerdebat van gisteren @tweedekamer

Tags

Mevrouw Van Toorenburg (CDA):

Het is fascinerend om te zien wat hier nu gebeurt. We hebben een rechtsstelsel, we hebben verdragen, we hebben afspraken met de eilanden, en dan gaan we een probleem proberen op te lossen. En nou komen een aantal initiatiefnemers met een voorstel dat juridisch niet uitvoerbaar is. En wat hoor ik dan vanuit het vak van de PVV? Bijna stampvoetend, al geagiteerder, net in de interruptie: het moet en het zal en het moet en het zal. Dan is ineens iedereen hypocriet en dan gaan we stampvoeten. Als je een probleem wilt oplossen, moet je kijken naar de juridische mogelijkheden. Dan leg je hier een voorstel in het midden dat uitvoerbaar is en dan hebben we straks met elkaar een stap gezet. Wat we nu hebben — daarom vind ik het wél belangrijk dat we dit debat voeren — is een debat over een onuitvoerbare wet, maar wel met de wens om een oplossing te bereiken. Daarom is het denk ik ook goed dat we vandaag gasten hebben, want ik weet zeker dat iedereen uiteindelijk dit probleem wél wil aanpakken. Want alle mensen verdienen uiteindelijk een goeie toekomst en niet een in de criminaliteit.

De voorzitter:

Dank u wel. Dan geef ik nu het woord aan de heer Kops namens de PVV.

(…)

De kwaliteit van het debat bereikt zo’n bedenkelijk laag niveau dat het Kamerlid Van Toorenburg zich terecht genoopt wordt de zaal te verlaten, en dat zal in de parlementaire geschiedenis niet zo vaak zijn gebeurd:

De voorzitter:

Voordat u verdergaat, heeft mevrouw Van Toorenburg een interruptie.

Mevrouw Van Toorenburg (CDA):

Voorzitter, ik had verwacht dat we een debat zouden voeren over een initiatiefwet. Ik heb mijn inbreng geleverd. Ik heb verschillende interessante inbrengen gehoord van andere leden, maar ik denk dat ik nu wat beters te doen heb, dus ik verlaat de zaal. Dank u wel.

https://www.tweedekamer.nl/kamerstukken/plenaire_verslagen/detail?vj=2017-2018&nr=91&version=2

Wiebes heeft zich niet alleen moeiteloos staande gehouden in de Kamer over de enorme onvrede in Groningen, maar hij is duidelijk het slachtoffer geworden van nepnieuws over Alders @tweedekamer @trouw @volkskrant

Tags

,

Wiebes verspeelt Gronings krediet (Commentaar, Trouw, 24-5-18)

Met de nieuwe informatie beslist de minister in één klap over de hele versterkingsoperatie

Dit twee weken oude hoofdredactionele commentaar bewijst min of meer dat de hele journalistiek op het verkeerde been is gezet en waarschijnlijk door de ontslagbesluit of -name van Alders.

Wiebes houdt vast aan uitstel in Groningen (Jurre van den Berg, Ten eerste/de Volkskrant, 5-6-18)

Het Kamerdebat van vanavond heeft uiteindelijk duidelijkheid opgeleverd ten opzichte van alle misverstanden die afgelopen weken gerezen waren, maar die misverstanden bleken volkomen misplaatst. Vandaar zal ik morgen met grote belangstelling en nieuwsgierigheid de krantverslagen zal lezen omdat het oppositionele vuurwerk zinloos bleek te zijn nadat Wiebes aan het woord kwam. Het is voor dit soort spoeddebatten mogelijk beter om de geplaagde bewindspersoon eerst aan het woord te laten, en dat pas alle fracties: want het zware geschut bleek ongefundeerd.

Dit is daarmee het eerste Kamerdebat geworden waarvan voor mij duidelijk werd voor mij persoonlijk dat de Kamer zich ook heeft laten meeslepen over de verkeerde informatie die door de formele journalistiek én sociale media werd geleverd. Alders heeft in mijn visie een enorm spektakel bewust opgeroepen door zijn eigen frustraties in zijn eigen ontslag te manifesteren. Mijn indruk is dat hij spijtig genoeg te oud was geworden voor deze functie, waarin hij was vastgeroest. En dat ondanks zijn gelauwerde staat van dienst, maar Wiebes was op alle fronten beter. Kan je overkomen, maar genereer dan niet zelf die al publieke aandacht door zelf ontslag te nemen. Onverstandig en een gevestigde bestuurder onwaardig.

Mijn conclusie is dat Wiebes grote voorlichtingsfouten heeft gemaakt, door te weinig persberichten uit te sturen en hij had zichzelf moeten bedenken dat hij dagelijks een persconferentie had moeten geven. Hij is helaas onderdeel van een kabinet dat geen juiste voorlichtingsvisie heeft ontwikkeld; vanwege de ‘aardbevingskampioen’ Groningen had hij die bevolking geen betere dienst kunnen bewijzen dan na iedere bezoek in dit provincie een persconferentie te beleggen om alles uit te leggen wat de laatste stand van zaken betreft. Dan had Alders ook zijn ontslag niet genomen, omdat het dan als een te lichtvaardige tegenzet tegenover Wiebes was beschouwd.

In dit kader kan de lezer in herinnering brengen dat ik bij de laatste Kamerverkiezingen had voorspeld dat ik de VVD geen schijn van kans had gegeven in die provincie vanwege het maximaal beroerde beleid van Wiebes voorganger Kamp. Ik beschouwd hem als oorzaak van het Groninger wantrouwen naar Den Haag toe. Dat gezegd zijnde kan Wiebes het pleit alleen maar winnen omdat hij innerlijk erg met de Groningers meeleeft en alle Groningers in zijn hart gesloten heeft. Tijdens het debat van vandaag hij hij daarvan getuigd, en tijdens het eerste debat eveneens.

Ik heb dus oprecht vertrouwen in Wiebes, al moet ik niets van dit zittende kabinet hebben vanwege Ruttes visieloze eng-economische-beleid en sta ik geheel aan de kant van de Groningers in politiek opzicht, hoewel partijloos.

Ook het ik twijfels aan de minister van Financiën omdat ik hem veel te optimistisch vind ten aanzien van Groningen omdat hij denkt dat hij daarvoor geen extra reserves voor hoeft aan te houden. Ik vind dat hij deze kwestie schromelijk onderschat en dat het hele kabinet alles te lichtvaardig opneemt.

Tot slot ben ik ervan overtuigd dat Wiebes zijn Groninger klus gaat klaren en ik hoop dat hij een nieuw voorlichtingsprogramma gaat ontwikkelen zodat de bevolking direct bij iedere actie of aanwezigheid in het Groningse wordt ingelicht. Groningen als ‘laboratorium’ voor een nieuw 21e eeuws voorlichtingsbeleid’. Dat zou wat zijn!!

Het WRR-rapport ‘Nieuwe verscheidenheid’ spreekt eigenlijk het onderzoeksrapport ‘Sociale Samenhangen en Welzijn’ van het Centraal Bureau voor de Statistiek over het geluk van de bevolking tegen

Tags

Nederland wordt diverser, maar niet gelijkwaardiger (Rasit Elobol & Jaap Tielbeke, De Groene Amsterdammer, 7.6.2018)

Als we niets doen aan institutioneel racisme zal het volgende WRR-rapport een stuk somberder stemmen

Onze maatschappij is superdivers geworden. En ja, dat kan ten koste gaan van de sociale cohesie, maar vooral als we blijven hangen in het frame van een binnenlandse clash of civilizations. Zo’n culturalistische blik wakkert conflicten aan en verandert niets aan de hoge armoede- en werkloosheidscijfers onder ‘niet-westerse’ Nederlanders. Misschien, zo suggereren ook de WRR-onderzoekers, zouden we weer wat meer aandacht moeten besteden ‘aan het bestrijden van de sociaal-economische achterstand’. Dat betekent niet dat we migranten en Nederlanders van kleur zielig moeten vinden. Juist die ‘helping mode’ is onderdeel van wat hoogleraar Halleh Ghorashi in ons artikel ‘categoraal denken’ noemt, waarbij we enkel oog hebben voor de tekortkomingen van etnische minderheden. Zo blijven talenten en kwaliteiten onopgemerkt. Het betekent wél dat we inzien dat ons land, in tegenstelling tot wat we graag geloven, helemaal geen gelijke kansen biedt voor iedereen.

Dat geldt even goed voor de voormalige gastarbeiders als voor de nieuwe nieuwkomers. Syrische vluchtelingen worden op z’n best gezien als arme drommels en op z’n slechtst als wandelende tijdbommen. Tijdens ons eerdere onderzoek naar discriminatie op de woningmarkt zei een verhuurmakelaar doodleuk dat ‘je natuurlijk geen Polen of Litouwers in je huis wil hebben’. We vinden het prima dat goedkope arbeidskrachten uit Oost-Europa hier badkamers komen verbouwen of voor een hongerloontje zwoegen in distributiecentra, maar fatsoenlijke huisvesting is kennelijk te veel gevraagd. Dus bivakkeren ze op vakantieparken of in ‘Polenhotels’. Als we niets doen aan dit soort institutioneel racisme zal het volgende rapport over diversiteit ongetwijfeld een stuk somberder stemmen. Want, om te eindigen met de woorden van de WRR-onderzoekers: ‘Een oneerlijke behandeling ondermijnt interetnisch vertrouwen, tolerantie en aanpassing, draagt bij aan gevoelens van achterstelling en onveiligheid, leidt tot spanningen tussen groepen, en ondergraaft het gezag van instituties.’

Zo goed gaat het dus helemaal niet met ons land. Diversiteitsspanningen worden alleen maar groter.

https://www.groene.nl/artikel/nederland-wordt-diverser-maar-niet-gelijkwaardiger

De mythe van de economische wetenschap zoals kwalijke overheidstekorten #groene

Tags

De spekjestest (Dirk Bezemer, Economie/De Groene Amsterdammer, 7.6.2018)

Zoals een normale vijfjarige niet van een marshmallow kan afblijven, zo zwichtten wij kritiekloos voor de spekjestest. Of denk aan het neponderzoek van Diederik Stapel en de onfortuinlijke Roos Vonk met als conclusie: van vlees eten word je hufterig. In beide gevallen worden ons twee dingen verteld waar we naar hunkeren. Deugdzame zelfverloochening wordt beloond, en een autoriteit (De Wetenschap) aait je over de bol: goed bezig. Stapel en de spekjestest boden dat allemaal in één verhaaltje. Onweerstaanbaar.

We hebben behoefte aan een spekjes­test voor economen

Ik kan op mijn vakgebied zo een aantal mythes oplepelen die nog onverminderd aanhang genieten. Overheidstekorten zijn slecht voor het functioneren van een economie, ‘structurele hervormingen’ (wat dat dan ook precies zijn) verbeteren die juist. Stijgende winsten zijn een indicatie van succes, loonstijgingen niet. Renteverhogingen beteugelen inflatie. Ik heb eens nageplozen waarop die beweringen gebaseerd zijn en dat blijft onduidelijk. Dat wil zeggen, het is overduidelijk: ze passen naadloos in de verhalen die economen zichzelf vertellen over de rol van ondernemers, het nut van de overheid en de effectiviteit van centrale banken. Mythes dus, wat mij betreft. Misschien zijn ze waar, misschien niet. De wetenschap heeft er geen uitsluitsel over gegeven.

‘Overheidstekorten zijn slecht voor het functioneren van een economie’ is dus een mythe als ik het goed begrijp en dan wil dat zeggen dat de EMU-normen ons ook kort houden want eigenlijk zou de economie beter draaien met grotere overheidstekorten, zoals de sociaaldemocraten in de vorige eeuw ten tijde van Den Uyl ook steeds beweerden. Maar harde wetenschappelijke bewijzen bestaan er gewoon niet. Dat is dus het merkwaardige van de economische wetenschap.

https://www.groene.nl/artikel/de-spekjestest