Tags

Vaccinvrees in opiniestuk? Wel onderbouwen graag (Edwin Kreulen, Opinie/Trouw, 26-11-21)

De Ombudsman

Een opinieschrijver meldt dat ze ‘op haar eigen immuunsysteem vertrouwt’ en dat vaccinatie in haar familie niet werkt. Moet de redactie dat controleren?

De kwestie

Ik laat mij niet vaccineren, schrijft een lezeres in een ingezonden opiniestuk op 5 november. ‘Ik vertrouw op mijn eigen immuunsysteem.’ Ze meldt: ‘Mijn volledig gevaccineerde familie kreeg corona: mijn vader via de gevaccineerde wijkzorg, mijn moeder via hem, en toen mijn broer’.

In de rubriek ‘Theologisch elftal’ pleit rabbijn Lody van de Kamp op 18 november voor tolerantie voor andere visies dan de heersende. Ook in de coronadiscussie. Hij besluit: ‘De vraag blijft: is het niet-vaccineren van een bevolkingsgroep nu werkelijk de reden dat corona weer is opgelaaid?’

De standpunten

Andere lezers noemen de volgorde van besmettingen die de lezeres beschrijft, hoogst onwaarschijnlijk. Heeft de redactie dat gecheckt? Trouw moet met feitelijke onjuistheden geen ‘voer voor antivaxers’ bieden.

Het is nooit honderd procent zeker wie wie besmet, zegt de gezondheidsredacteur desgevraagd. “Maar als deze mensen kort na elkaar corona krijgen, dan is de kans dat zij elkaar hebben besmet wel groot.” Het verhaal van de lezeres is volgens hem enigszins te checken, door de tijdstippen van positieve testen te vergelijken.

Dat heeft de opinieredactie voor plaatsing van de brief niet gedaan. “Als we aanwijzingen hadden dat het verhaal feitelijk niet klopte, hadden we dat wel uitgezocht”, zegt de chef van deze redactie. “We vinden het belangrijk verschillende stemmen aan het woord te laten op de pagina. Ook mensen die, zoals deze lezer, het gevoel hebben tot een minderheid te behoren. Ons criterium is de toon: als die rustig is, niet al te beschuldigend en enigszins feitelijk, is de kans op plaatsing groter.”

Dat geldt ook voor de verklaring van de lezeres dat zij vertrouwt op haar eigen immuunsysteem. “Dat is een geluid dat we vaker horen”, zegt de chef. “Je mag het daarmee oneens zijn en erop wijzen dat het verstandiger is om je te laten vaccineren. Maar het is niet onze taak om maar één mening te brengen: je moet je vaccineren, en als je dat niet doet is het niet slim.”

De opinieredactie krijgt regelmatig brieven of ingezonden stukken binnen die de krant niet halen, omdat ze niet te controleren zijn of omdat ze op te hoge toon zijn geformuleerd. Denk aan een lezer die zijn eigen familie ‘homeopatisch vaccineert’ en stelt dat die daardoor anderen niet meer kan besmetten. “Dat kunnen wij niet eens controleren, wij zijn geen virologen”, zegt de opiniechef. En denk ook aan brieven van de andere kant, die verklaren ‘dat ongevaccineerden dan ook maar geen bed op de intensive care moeten krijgen’. “Dat gevoel zou je hoogstens kort in een lezersbrief kunnen weergeven”, zegt de chef. “Maar dat doen we niet snel, want er is een zorgplicht in Nederland: iedereen heeft recht op een bed op de ic.”

Een andere lezer stelt dat de rabbijn in het Theologisch elftal twijfels uitspreekt over vaccinatie, terwijl dit niet zijn deskundigheid is. Moet de krant dat niet weerspreken? De medewerker die deze rubriek maakte, stelt dat de rabbijn bedoelde dat niet een enkele ongevaccineerde groep verantwoordelijk moet worden gesteld voor het opvlammen van de pandemie. “Die uitspraak is niet bedoeld om twijfel te zaaien over het nut van vaccinatie.”

Het oordeel

Het is goed dat de opiniepagina verschillende stemmen laat horen en het opiniestuk van de lezeres geeft een aardig tegengeluid. Achteraf blijkt haar lezing niet onmogelijk te zijn, maar het is wel beter om dat in dit soort gevallen van tevoren te checken.

Verder is het betoog dat vaccinatie schadelijk is, uitsluitend gebaseerd op ervaringen in eigen familiekring. Hetzelfde geldt voor de waardering van het eigen immuunsysteem. Dat zou prima passen tussen de lezersreacties, maar in een opiniestuk had toch ook moeten worden ingegaan op andere argumenten. Op cijfers die aangeven dat juist ongevaccineerden relatief vaak op de intensive care belanden bijvoorbeeld.

Wat betreft het andere artikel, het Theologische elftal, lijkt het niet de bedoeling geweest te zijn om het vaccinatiebeleid op zich ter discussie te stellen. De interviewer had hier iets preciezer kunnen formuleren. De rabbijn verzet zich in deze passage tegen eenvoudige oordelen die geen recht doen aan de complexiteit van de huidige situatie. Zijn oproep om ook andere visies ruimte te geven, ondersteunt onbedoeld het brievenbeleid van de Trouw-opinieredactie.

https://krant.trouw.nl/titles/trouw/8321/publications/1417/articles/1489340/25/2

Advertisement