Tags

  • Het toch al geschonden aanzien van de politiek is in en door de formatie verder geschaad.
  • De impasse dreigde zelfs te ontaarden in een politieke crisis zonder weerga: een land dat onbestuurbaar wordt
  • Dat is voorlopig afgewend
  • Kaag valt te prijzen voor haar inkeer, zoals ze ook moet worden gehekeld omdat ze te lang vasthield aan de illusie van deelname van PvdA en GroenLinks aan een nieuw kabinet-Rutte waarin de VVD de bovenliggende partij is
  • Niet alleen als het gaat om de aanpak van het stikstof- en klimaatvraagstuk. Ook voor verlichting van de woningnood, hervorming van de arbeidsmarkt, vermindering van kansenongelijkheid en versterking van onderwijs en innovatie vragen samenleving en economie om een daadkrachtig kabinet
  • Daarmee verknoopt zijn zwaarwegende keuzes in de verdeling van lusten en lasten via een hoognodige hervorming van het belastingstelsel
  • Nog belangrijker lijkt na de val van Rutte III over het toeslagschandaal en zeven maanden vruchteloos formeren een vernieuwing van de bestuurscultuur

Laat de verbouwing beginnen (Commentaar/fd, 1 okt. 21)

Hoe meer hetzelfde blijft, hoe meer er gaat veranderen. Met dat motto nam D66-leider Sigrid Kaag donderdag het initiatief over in de kabinetsformatie. Na een zeven maanden durende impasse staakte ze haar verzet tegen voortzetting van de bestaande coalitie met VVD, CDA en ChristenUnie.

De vier partijen die zeven maanden na de verkiezingen eindelijk gaan onderhandelen over een nieuw kabinet hebben een bijzondere verantwoordelijkheid. Het toch al geschonden aanzien van de politiek is in en door de formatie verder geschaad. De impasse dreigde zelfs te ontaarden in een politieke crisis zonder weerga: een land dat onbestuurbaar wordt. Dat is voorlopig afgewend.

Kaag valt te prijzen voor haar inkeer, zoals ze ook moet worden gehekeld omdat ze te lang vasthield aan de illusie van deelname van PvdA en GroenLinks aan een nieuw kabinet-Rutte waarin de VVD de bovenliggende partij is. Voortzetting van de huidige coalitie doet getalsmatig recht aan de verkiezingsuitslag. Maar Kaag kan met haar vijf zetels winst ook een terechte claim leggen op een nieuwe start. VVD-leider en beoogd premier Mark Rutte honoreerde die donderdag dan ook meteen. Rutte IV wordt geen voortzetting van Rutte III, zei hij.

Dat is een dure belofte. Voorlopig hebben de partijen die nu gaan onderhandelen de schijn tegen. Onmacht en verzuurde verhoudingen bepaalden het beeld. Tegelijkertijd hebben ze een uitgelezen kans om daar bovenuit te stijgen ‘langs de lijnen van de inhoud’. Een coalitie die een betere versie van zichzelf wil worden, heeft de wind in de rug. De opluchting na de maatschappelijk verstikkende coronapandemie is voelbaar en de financieel-economische vooruitzichten zijn zonnig.

Dat moet van Rutte IV het kabinet maken dat Nederland, in de woorden van zijn naamgever, gaat ‘verbouwen’. Niet alleen als het gaat om de aanpak van het stikstof- en klimaatvraagstuk. Ook voor verlichting van de woningnood, hervorming van de arbeidsmarkt, vermindering van kansenongelijkheid en versterking van onderwijs en innovatie vragen samenleving en economie om een daadkrachtig kabinet. Daarmee verknoopt zijn zwaarwegende keuzes in de verdeling van lusten en lasten via een hoognodige hervorming van het belastingstelsel.

Nog belangrijker lijkt na de val van Rutte III over het toeslagschandaal en zeven maanden vruchteloos formeren een vernieuwing van de bestuurscultuur. In het eindverslag van informateur Johan Remkes worden er mooie woorden aan gewijd. Nu nog de daden. Geef een nieuw kabinet snel de vrije teugel van een beknopt regeerakkoord waarop het zijn eigen stempel kan zetten en laat het regeren.

*De algemene conclusies op basis van de samenvattende uitgangspunten luiden als volgt:

•             Het toch al geschonden aanzien van de politiek: amateurisme was troef

•             De impasse: de politieke elite wordt gekenmerkt door onbeheerst gedrag en uitspaken

•             Dat is voorlopig afgewend: dat is voorbarig want met de noodzakelijke discipline wordt het komende kabinet een succes

•             Kaag valt te prijzen voor haar inkeer, zoals ze ook moet worden gehekeld omdat ze te lang vasthield aan de illusie van deelname van PvdA en GroenLinks aan een nieuw kabinet-Rutte waarin de VVD de bovenliggende partij is: inderdaad was er sprake van een ondenkbare illusie door in rechts Nederland het kabinet naar links te dwingen zoals Ploumen en Klaver pretendeerden te gaan doen

•             Niet alleen als het gaat om de aanpak van het stikstof- en klimaatvraagstuk. Ook voor verlichting van de woningnood, hervorming van de arbeidsmarkt, vermindering van kansenongelijkheid en versterking van onderwijs en innovatie vragen samenleving en economie om een daadkrachtig kabinet: al deze thema’s vragen om een geheel nieuwe zienswijze en aanpak van het politiek bestuur

•             Daarmee verknoopt zijn zwaarwegende keuzes in de verdeling van lusten en lasten via een hoognodige hervorming van het belastingstelsel: vooral van de hoge en hoogste inkomens mag een aanzienlijke bijdrage worden gevraagd in de vorm van een hoger belastingtarief

•             Nog belangrijker lijkt na de val van Rutte III over het toeslagschandaal en zeven maanden vruchteloos formeren een vernieuwing van de bestuurscultuur: laten we het erop houden dat de toeslagenramp en het eeuwige gehakketak tussen de partijen onderling de directe aanleiding waren voor de politieke crisis en dat daar onmiddellijk een einde aan moet worden gemaakt. Rutte IV wordt dus een lakmoesproef voor het bestel zelf: het kan overleven maar ook zeker sneuvelen.

https://fd.nl/politiek/1414433/laat-de-verbouwing-beginnen-faj1cahpszCu

Advertisement