Tags

Partij zonder ideologie, wel met visie (Lotfi El Hamidi, nrc.nl, 2 september 2019)

‘Wie zit er te wachten op wéér een nieuwe politieke partij? De verkiezingen worden, als het kabinet de regeerperiode uitzingt, in 2021 gehouden. Volt, de pan-Europese partij die tijdens de laatste Europese verkiezingen meedeed, doet dan ook een gooi naar een plek in de Tweede Kamer. Afgelopen zaterdag hield de partij een congres in de Arminiuskerk in Rotterdam.

‘De huidige politiek maakt cynisch en je kunt dan twee dingen doen: blijven hangen in het cynisme, of deelnemen aan het politieke proces en de gang van zaken proberen te veranderen. Volt is een partij die ontstond na het Brexit-referendum en de opkomst van eurosceptische, populistische bewegingen in verschillende Europese landen. Tegen de stroom in sprak de jonge partij zich juist uit vóór de Europese Unie. De twaalf sterren van de EU staan dan ook op de vele paarse vlaggen van Volt, naast de posters met de slogan ‘Wij zijn Europa’.

De auteur vergeet een derde optie: niet blijven hangen in cynisme, noch deelnemen aan een nieuw avontuur dat ook makkelijk kan mislukken, maar goed blijven waarnemen wat er zal gebeurt op het politieke toneel en daarover schrijven, zoals ik doe met deze blogs. En afwachten wat de toekomst brengt aan wezenlijk positieve nieuwe en vooral blijvende ontwikkelingen. En ik zal in het onderstaande ook uitleggen waarom ik het oneens ben over zijn bewering dat Volt visie heeft.

Maar gaan meelopen met een ‘jonge partij zich juist uit vóór de Europese Unie’ uitspreekt is het laatste wat ik doe omdat ik weet wat voor helse klus dat wordt.  

‘Maar is Volt gewoon niet de zoveelste progressieve, pro-Europese partij die op de stemwijzer net zo inwisselbaar blijkt te zijn als de PvdA, D66 en GroenLinks onderling? Allerminst, zegt Nilüfer Vogels, lid van het eerste uur en ex-kandidaat op de Europese lijst voor Volt. „Een groot verschil is dat Volt visie heeft, iets dat aan veel partijen ontbeert. En het pan-Europese maakt de partij uniek. Straks ben ik in Sofia voor het Volt Europa-congres, eerder was ik in Rome. Het maakt je bewust dat je een Europeaan bent, en dat je ook Europees moet denken.”

Ik heb de Volt-site bezocht en heb geen visie kunnen ontdekken, tenzij een serie van opgesomde idealen die samen als visie worden beschouwd. Een samenraapsel van waarden en standpunten dus. Daar schiet je niets mee op. Als politicoloog beschouw ik een visie een toekomstbeeld van een samenleving met coherente – samenhangende – en logische verbanden tussen alle deelaspecten die in die visie zijn meegenomen of die visie inhoud geven, die aansprekend zijn voor het grote publiek. Maar Volt heeft natuurlijk te maken met een grote afkeer onder het electoraat over de EU, zonder daar concrete voorstellen voor te bieden. Dat begin je al met een achterstand.

‘Volgens haar zijn de grote vraagstukken van vandaag, zoals veiligheid, migratie en klimaat, alleen op Europees niveau op te lossen. Neem geopolitiek. „Hoe kunnen we het zover hebben laten komen dat Griekenland haar havens noodgedwongen aan de Chinezen heeft moeten verkopen? We hebben daarmee aan onze zuidgrenzen de rode loper uitgerold voor een vreemde mogendheid.” Dat zal verstrekkende gevolgen hebben voor onze veiligheid hier, denkt Vogels.

Het klopt dat de grote vraagstukken van vandaag, zoals hier genoemd: veiligheid, migratie en klimaat, alleen op Europees niveau op te lossen zijn, maar die thema’s staan al beschreven in het EU-Verdrag. Dat betekent dus dat die ‘dossiers’ alleen maar botsingen en ruzies binnen de EU-gremia zoals de Commissie en het Europees Parlement opleveren, zodat er feitelijk niets opgelost wordt. Dus moet Volt daarvoor oplossingen op haar site aanbieden, maar die heb ik niet gevonden, behalve als doelstelling. En dat is zinloos.

‘Inhoudelijk kenmerkt Volt zich door pragmatisch en praktisch na te denken over de kwesties die spelen. De partij heeft daarom geen ideologie, maar probeert aan de hand van gezamenlijke waarden aan oplossingen te werken. Maar hoe verbind je kiezers aan zo’n abstract programma?

Goede vraag!

„Verkiezingsprogramma’s worden doorgaans bepaald aan de hand van actuele sentimenten”, stelt Vogels. „Maar dat is hoe kledingwinkels werken, wanneer de ene kleur populairder wordt dan de andere. We richten ons op mensen die kritisch en redelijk zijn, mensen die voorbij hun eigen gelijk en belang durven te kijken.”

‘Voorbij hun eigen gelijk en belang durven te kijken?’ Ooit zoiets meegemaakt binnen bestaande politieke partij? Dit is pure illusiepolitiek.

Volt haalde in Nederland zo’n 100.000 stemmen op bij de Europese verkiezingen. Dat zou bij een landelijke verkiezing minstens een zetel opleveren. „De doelstelling is tussen de twee en vijf. Maar één zetel is ook al winst. En een begin.”

Dat de auteur erin blijkt te geloven en dat is zijn goed recht, maar ook mijn goed recht er niets in te zien. Ik wens hem toch alle succes toe! Maar schreef hij dit als verslaggever of als (toevallig participerend) lid van Volt?

https://www.nrc.nl/nieuws/2019/09/02/partij-zonder-ideologie-wel-met-visie-a3971876