Tags

,

Religie en Filosofie

Stevo Akkerman, Trouw, 2 maart 2019

Sinds de jaren zestig is jeugdigheid en vitaliteit de norm, maar het is tijd om ruimte te maken voor imperfectie en verwonding, zegt de Tjechische theoloog en priester Tomás Halík.

Nog voor de gast iets heeft kunnen vragen, komt Tomás Halík aanzetten met iets dat de omvang heeft van een ouderwets telefoonboek, en daar ook inhoudelijk wel enigszins op lijkt. Het is de gebonden uitgave van een steunverklaring aan paus Franciscus, voorzien van de namen en functies van meer dan 75.000 ondertekenaars wereldwijd. ‘Pro pope Francis’, heet het boekwerk, voortgekomen uit een initiatief van Halík, priester en hoogleraar filosofie en sociologie in Praag.

In de verklaring, een reactie op de kritiek die Franciscus krijgt uit conservatieve kring, wordt de paus geprezen omdat ‘gewonde mensen hem direct in het hart raken’ en omdat hij de kerk ziet ‘als een veldhospitaal in de marge van het bestaan’. Die termen zouden zo uit het jongste boek van Halík geplukt kunnen zijn; ‘Raak de wonden aan’, lovend besproken in Trouw, heeft als centrale boodschap dat het geloof pas echt gestalte krijgt in de imperfectie, de verwonding en het lijden.

‘Raak de wonden aan’ heeft natuurlijk een therapeutische betekenis en zal dus ook een functie hebben gehad tijdens de bijeenkomst van de kardinalen over het misbruikdrama. Maar de titel van dit Trouw-artikel verbaast me wel, want in mijn – niet-katholieke – ogen dubbelzinnig: Halik kan niet geloven in een God zonder imperfecties en daarom luidt mijn vraag of dit betrekking heeft op het RK-geloof of op de RK-kerk? Dat de pastorale dienaren als pastors, priesters en magistraten als buisschoppen binnen de kerk hebben gezondigd is duidelijk, en zullen dus ook langs juridische of via het kerkrecht bestraft dienen te worden.

Maar anders wordt het wat mij betreft wat Halik zou kunnen bedoelen als hij werkelijk bedoelde dat God niet met imperfecties kan bestaan. Hij bedoelt vermoedelijk dat hij God als een inzichtbare God ziet, en die moet even feilbaar zijn als zijn schepsel mens en kerkelijke dienaren. Maar dat is mijn godsbeeld niet. Ik zie een metafysisch godsbeeld voor mijn ogen die geen vorm heeft want in ieder levend wezen aanwezig en daarmee omni-dimensionaal aanwezig in het universum en op onze aarde; tegelijkertijd is dit goddelijke wezen zonder imperfecties omdat hetzelfde wezen – mogelijk een energetisch wezen – perfect is. Waarom dan alle imperfecties in ieder mensenleven hier?

Omdat de mens niet meer opgevoed is met de beeldvorming van deze omni-aanwezigheid in ieder levend mens, die ook het innerlijke contact is kwijtgeraakt met zijn ontstaansbron. Daarom is de mens met zijn zelf geschapen maatschappij imperfect, maar als we die innerlijke aanwezigheid en die stem weer leren herkennen, worden we met deze stille stem geleid naar een perfecte wereld en dus paradijs op aarde. Halik ziet andere oorzaken van de hedendaagse verwording en dat is zijn goed recht, maar veel schiet hij met zijn betoog niet op in mijn ogen.

https://www.trouw.nl/religie-en-filosofie/tomas-halik-kan-niet-geloven-in-een-god-zonder-imperfecties-~abc8548d/

Advertisements