Tags

Vooraf: Ik kwam als Nederlander deze tekst tegen en als politicoloog is het mij bekend dat er naast verschillen in politieke tradities, ook overeenkomsten bestaan in de politieke cultuur die zich momenteel overal aan het ontwikkelen is. Vandaar mijn kanttekeningen bij het schrijven van Johan Sanctorum.

Ik wil vooral verbinden (Johan Sanctorum, doorbraak.be, 30 DECEMBER 2018)

Politici blijven het tegendeel doen van wat ze beweren.

Het woord ‘verbinden’ nomineer ik bij deze voor het te bannen woord van 2019. Ik ken geen enkel ander begrip dat zo misbruikt is door allerlei lui met een verborgen agenda. Vooral politici: als die iets willen ‘verbinden’, dan is het meestal om er zelf beter van te worden, onder de dekmantel van onbaatzuchtigheid, naastenliefde, en gaan voor het algemeen belang.

Ik zal het heel even over die mijnheer Arents uit Ninove hebben, die ervoor zorgde dat 40% van de Ninovieters buiten spel werd gezet door de verliezers alsnog aan een meerderheid te helpen. Of mijn persoonlijk vermoeden klopt dat dit een weloverwogen zet is, uitgedokterd in de N-VA-hoofdkwartieren, zal zich later uitwijzen.

Maar ik had het nog eerbaarder gevonden indien Joost gewoonweg had gezegd voor een schepenpost te gaan en de daaraan verbonden materiële voordelen, dan dat hij beweerde te willen ‘verbinden’ in het zog van het grote Antwerpse ‘verbindende’ voorbeeld.

Want dat is nu net wat Arents niet doet: de verzuring in de Forza-gelederen zal alleen maar toenemen, door hen niet te gunnen wat hen toekomt. Letterlijk: ‘Ik heb willen verbinden met alle democratische mensen hier aan tafel’. Waarmee de flauwste cordon-smoezen weer op tafel komen, als zouden de kiezers van Guy D’haeseleer anti-democraten zijn en dus in feite niet stemgerechtigd. Wat zegt dat eigenlijk over de mentaliteit van lieden die de ambitie hebben om ons te besturen en en passant ook een toon van morele zelfverheffing aanslaan? Inderdaad: narcistische mythomanen, van de dorpsstraat tot de Wetstraat.

Warme Weken

Het enige waar het om gaat is macht en status, zeg dat dan verdomme ook gewoon
Ook kersvers burgemeester Matthias De Clercq is een grote verbinder, lees ik, die zich ‘tot de laatste vezel’ voor zijn stad Gent zal inzetten. Die aan het martelarendom grenzende grootspraak doet eigenlijk al het ergste vermoeden: dit broekje, jongste telg van de Verhofstadt-clan, is goed op weg om de grootste leugenaar van zijn generatie te worden. Het enige waar het om gaat is macht en status, zeg dat dan verdomme ook gewoon, iedereen met meer dan één hersencel snapt dat onmiddellijk. Dus, Van Dale-redactie: graag minstens een verklarende toevoeging bij het woord ‘verbinden’: iets zoals ‘in het politieke discours probeert het woord publieke dissidentie te smoren, of wijst het op het doodknuffelen van de tegenstander’.

Het past natuurlijk perfect in de donkere dagen, de Warmste Week en de wolligheid van het eindejaarsgedrum, maar straks is het solden, het moment van de waarheid, en dan is het uit met verbinden, alleen cijfers en procenten tellen dan. Verbondenheid, l’Union fait la Force: als macht van bovenuit de eenheid oplegt, dan is dat eum.. een bedenkelijke vorm van anti-democratie, erop gericht om reële tegenstellingen onder de tafel te vegen.

Hier wordt iets beweerd of geponeerd dat niet op voorhand juist is. Het gaat om de laatste anderhalve regel: ‘een bedenkelijke vorm van anti-democratie, erop gericht om reële tegenstellingen onder de tafel te vegen’. In de eerste plaats is ‘anti-democratisch’ een moeilijk te hanteren begrip omdat ‘wij’ in onze westerse democratieën geworteld zijn in een bestel dat gebouwd is op basis van pluriformiteit en verscheidenheid en daarbij past ten principale alleen een democratisch bestel, maar wel met dien verstande dat het tegenovergestelde autocratie en een middeleeuwse alleenheersersmaatschappij staat: de Imperator is de almachtige en dus de Zonnekoning. Iedereen is ondergeschikt aan deze alleenheerser. We hebben via de laatste wereldoorlog afscheid genomen met z’n dictatuur van het nazisme en dat was ook autocratisch bestuur. De leider heeft de waarheid in pacht en het volk weet niets.

De moderne naoorlogse democratie heeft niet voor niets via de VN het Verdrag van de Rechten van de Mens samengesteld, dat autocratisch bestuur uitsluit. Maar de VN kan niet ingrijpen als er (in Afrika) regimes ontstaan die puur dictatoriaal zijn. Dat is een verantwoordelijkheid van de bevolking die tegen de nieuwe dictator in opstand moet komen.

Goed, nu de brug tussen anti-democratisch en ‘reële tegenstellingen’ onder tafel te schuiven. Dit zijn journalistieke opmerkingen die lekker commercieel ‘bekken’, maar bij nadere toetsing op logica en (ongeschreven) politieke ‘wetten’ ongeldig moeten worden verklaard. Waarom?

Omdat op een gefragmenteerd politiek toneel waar in de hedendaagse democratieën bijna iedereen patent op heeft in zowel de EU als VS, weet dat er moet worden samengewerkt en ‘verbonden’, maar dat dat alleen mogelijk is zonder dogma’s en scherpe randen weggewerkt of afgevijld. In alle ons omringende landen kunnen geen heldere regeerakkoorden meer worden afgesloten aangezien iedereen (alle onderhandelaars) water bij de wijn moeten doen.

Dat betekent dat er minimaal concessies moeten worden gedaan en dat alleen de grotere onderhandelende partijen iets meer winst dan de kleine kunnen behalen. En… dat ‘reële tegenstellingen’ gewoon in de praktijk genegeerd worden omdat hert simpelweg niet anders kan. Want anders breekt er een periode van onregeerbaarheid aan. Zo simpel werkt de nieuwe moderne politiek van 5 of 6 coalitiepartners die toch tot een akkoord zijn gekomen.

Wezenlijke en principiële tegenstellingen of niet. Scherpslijperijen horen niet meer thuis in dit gepolariseerde klimaat. Daarmee heeft het betoog van de auteur een logische zwakte opgebouwd, die ook niet meer kan worden weggepoetst als de fatale tegenstelling tussen ‘anti-democratisch en reële tegenstellingen’ wordt gehandhaafd. Anders uitgedrukt: ‘vastgeroest aan de oude politieke tegenstellingen alsof ze in steen of marmer zijn gebeiteld.’ Flauwekul want door mensenhanden geschreven. Het is dus als consequentie niet meer nodig om kanttekeningen te plaatsen bij onderstaande slotalinea’s, maar de beoordeling is aan de lezer:

De politieke semantiek, die de nadruk legt op zachte waarden om de harde Machiavelli-factor te maskeren, blijft zo in de sfeer van onversneden volksverlakkerij. Ja, ook Koning Filip wil alsmaar verbinden, omdat het voortbestaan van het land en zijn job ervan afhangen. Van de weeromstuit is al wie niet wil verbinden een zuurpruim, antidemocraat, of zeg maar gewoon fascist. Als Vlaanderen ooit zijn eigen weg gaat, dan moet het ook radicaal breken met al die soorten verbaal Belgicisme.

‘Verbinden’ dus als slijmwoord, glijmiddel en mistbegrip. Gekoppeld aan het positivisme als moral duty: neen, we mogen vooral niet kwaad worden, elke kaakslag moet beantwoord worden met het aanbieden van de andere wang. Zoals de kranten na een terreuraanslag ook direct lariën over ‘verbondenheid’ middels kaarsjes en stille optochten. Sorry, ik voel me daar niét verbonden mee, ik wil vooral helderheid en opheldering, U toch ook?

Neen, ik niet aangezien hier een zwakke logica met denkfouten wordt aangevoerd. Het wordt de hoogste tijd dat de bikkelharde politieke werkelijkheid – in ieder land het zelfde schouwspel – wordt vervangen door een besluitvormingsproces waar weer naar elkaar geluisterd wordt en waarin oude tegenstegenstellingen worden opgeslagen in het parlementaire museum dat door niemand wordt bezocht.

JOHAN SANCTORUM

Johan Sanctorum is filosoof, publicist, blogger en Doorbraak-columnist.
Lees meer van Johan Sanctorum
‘Ik wil vooral verbinden’
‘From Mosul with Love’
Over kakeldemocratie en Twitteroorlogen
Delphine Boël, de houtworm in het Lakense meubilair
Vuye en het VB in Laken niet welkom?

https://doorbraak.be/ik-wil-vooral-verbinden/?utm_medium=push&utm_source=meldingen