Tags

Het voordeel van meerdere krantenabonnementen is dat er werk kan worden gemaakt van hele subtiele verschillen in ‘termenomschrijvingen’ van feiten en veranderingen daarin. Zo ging er een wereld voor mij open  – dat misschien een beetje overdreven is, maar het illustreert de heftigheid van het huidige leven – toen ik het volstrekt acceptabele en logische betoog van Caroline de Gruyter las over het gemakzuchtige gebruik van het begrip ‘existentiële’ crisis in EU-verband (https://www.nrc.nl/nieuws/2018/06/23/niet-elke-eu-crisis-is-existentieel-a1607683 ) en haar verzet daartegen. Punt gemaakt zou ik zeggen, maar dat blijkt vanuit andere feiten bezien niet geheel juist; voor mij althans! Dat moet worden toegelicht!

Want in ‘Populisten bepalen de grenzen in Europa’ (in Trouw, ook van gisteren: https://www.trouw.nl/home/populisten-bepalen-de-grenzen-in-europa~a89a6848/ ) waren – voor mij – nieuwe feiten te lezen, die mij tot de conclusie brachten dat er inderdaad sprake is van een noodzakelijke update van het begrip ‘existentiële crisis’:

  1. Het Hongaarse parlement heeft een wet aangenomen tegen organisaties die migranten helpen. De nieuwe Hongaarse minister van binnenlandse zaken Sandor Pinter zei eerder deze week dat ‘het Hongaarse volk terecht verwacht van haar regering dat die alles doet om illegale immigratie te bestrijden.’ Waarom is deze ontwikkeling in mijn ogen letterlijk bedenkelijk?

 

Omdat hieruit mag blijken dat de Hongaarse grondwet en gewone wet- en regelgeving niet alleen onvergelijkbaar zijn met name onze – dat ligt dus per lidstaat anders – eigen grondwet (met de bepalingen over de internationale rechtsorde [art. Gw 90] en goedkeuring van die verdragen (Gw 91), maar vooral lid 3 is interessant waarin het volgende vermeld of geformuleerd staat: ‘Indien een verdrag bepalingen bevat welke afwijken van de Grondwet dan wel tot zodanig afwijken noodzaken, kunnen de kamers de goedkeuring alleen verlenen met ten minste twee derde van het aantal uitgebrachte stemmen’).

 

Ik constateer dat over deze ‘noodzakelijke’ voorwaarden in Kamerdebatten nooit wordt gerept; en zeker Forum voor Democratie spreekt dus lichtzinnig of luchthartig en in mijn ogen ongrondwettelijk – lees: strijdig met de grondwet – over zijn wens om uit de EU te treden.

 

Onze grondwet verbiedt dat, maar geen enkele Kamerfractie durft daarover de kat de bel aan te binden, ofwel een debat daarover aan te gaan.

Met mijn constatering dat onze grondwet fundamenteel verschilt van de Hongaarse – en wie weet welke andere grondwetten nog meer… – dan hebben we te maken met een essentiële weeffout welke naar het mij toeschijnt, nog door niemand is ontdekt. Als lidstaten zo gemakkelijk wetten aannemen die volgens mij strijdig zijn met internationale verdragen (in dit verband de vluchtelingenverdragen), dan betekent dat óók met de bestaande Europese regelgeving.

 

Als ik gelijk heb in filosofische zin – en ik ben geen jurist – dan betekent dat ook het juridische fundament van de EU wankelt vanwege een leemte. Dus ontstaat er een nieuw probleem: de EU-wetgeving vertoont gaten die bij herstel ook weer een lawine van boosheid en woede over ‘Brussel’ oproepen. En zo komen we geen stap verder. Daarom noem ik deze tweede fase van de migratiecrisis een vorm van existentiële crisis omdat de EU klaarblijkelijk gemakkelijk kan worden opgeblazen door populistische lidstaten met hun afwijkende grondwetten.

 

Als ik gelijk heb dan betekent dat ook dat ‘wij’ als Nederlandse rechtsstaat – en nog steeds natiestaat, Baudet!)  beschermd zijn tegen lichtvaardige en luchtzinnige wijzingen in wet- en regelgeving. Als deze redenering klopt, dan verkeert de EU in serieuze problemen want wij laten ons te gemakkelijk uitspelen door willekeurige wensen en volkswijsheden, die nergens op gebaseerd zijn. En geen wonder dus dat in het verlengde van het voorgaande, de ene crisis de andere opvolgt.

 

Maar De Gruyter heeft wel gelijk dat de EU de facto niet op het spel staat want in het onwaarschijnlijke geval dat het Europese Hof hier ook niet uitkomt, dan resteert in de kern een praktische oplossing: de lidstaten die niet wensen mee te werken in het kader van de EU-richtlijnen, die vertrekken maar (met alle rompslomp vandien zoals de Brexit nu aantoont) of worden uitgesloten van besluitvormende vergaderingen binnen EU-toppen.

 

Dan gaat de EU ‘van de hoge snelheid’, dus als noordelijke EU-zone, alléén door. De keuze is dus aan die lidstaten die dwars liggen: ofwel meewerken, dan wel afhaken. En ons land hoeft zich geen zorgen te maken aangezien ons land in meerderheid de EU wil hervormen. Baudet kan dus met zijn beweringen en zelf georkestreerde monologen in de Kamerdebatten beweren wat hij wil, maar ze zijn een vorm van blufpoker.

 

  1. In ditzelfde kader nog een aanvullende opmerking over de nieuwe regering in Oostenrijk. “Ook Oostenrijk heeft een ultimatum gesteld: als er geen sterkere EU-grensbewaking komt, worden de binnengrenzen in Europa weer gesloten, zei de Oostenrijkse kanselier Sabastian Kurz.

 

Hij zei ook dat ‘wie Europa indeelt in goed en slechte Europeanen, er voor garant staat dat de EU uit elkaar valt’. Mijn conclusie is dat met dergelijke taal van nieuw aangetreden regeringsleiders ook weer duidelijk sprake is van een nieuwe vorm van existentiële crisis, omdat oude (verdrags)zekerheden zijn weggevallen en wij afhankelijk lijken te zijn geworden van nieuw aangetreden populistische regeringen. En die mogelijkheid van regeringswisselingen van lidstaten hebben de grondleggers in de fase van het Verdrag van Rome nooit kunnen voorzien.

 

Mijn antwoord aan De Gruyter is dan dat er wel gereageerd kan worden met de illusoire laatste strohalm van ‘het zal wel meevallen’. Maar daar staat dan wel tegenover dat er een schier grenzeloze tijd- en energieverlies/verspilling ontstaat vanwege (de actualiteit van) de eisen van CSU aan Merkel: extra nieuwe EU-toppen om deze migratiecrisis te beslechten.

 

Allemaal paniekvoetbal (want komende verkiezingen in Beieren), die wel duidelijk maken hoe wankel de hele Europese wet- en regelgeving, resp. richtlijnen zijn. En de VS zijn ons immers al voorgegaan met Trump, zoals de VS, maar dan nu in – voor mij – spreekwoordelijke maar nu negatieve zin, altijd op ons vóórlopen. Wát zal Brussel inmiddels spijt hebben over de groei van de EU van het afgelopen decennium in de vorm van nieuwe lidstaten, die zulke chaotische effecten heeft opgeleverd. De achtereenvolgende Commissies zijn blind geweest vanwege hun illusies van een toekomstig dominant Europees continent in de wereldorde en met name in de concurrentiestrijd tegen andere continenten.

 

Voor mij is de enige rechtvaardiging ten aanzien van deze huidige ontwikkelingen dat de EU dat Merkel nu feitelijk gedwongen door de omstandigheden (haar idealisme versus het realisme van overige regeringsleiders) wordt gedwongen om de hele juridische richtlijnenstructuur als ‘zwijnenstal’ te herzien en tevens een andere vorm van democratie te organiseren want het ‘ondemocratisch’ EU bestaat wel degelijk: omdat rechtstreekse invloed van EU-burgers niet bestaat maar is gedelegeerd aan de nationale parlementen (zo heb er ergens ooit in een revelante bron gelezen).

 

En dat betekent dus ook dat op die rechtstreekse manier geen inspraak bestaat in Europese aangelegenheden en dat als je wordt doorverwezen naar het eigen nationale parlement, je van het kastje naar de muur wordt gestuurd. Mijn conclusie is dus dat vanwege deze complexe organisatiestructuur (voor de burger dan, want voor lobbyisten staat de deuren wagenwijd open en ook dat wordt als onrechtvaardig gezien) er dus een ‘effectieve’ burgerdemocratie in de EU geen sprake is; via eigen nationale parlementen is onzinnig.

 

Waar nog bijkomt dat er een traditie bestaat van lidstaten die met elkaar aan het worstelen zijn als nationale belangen in het geding zijn (zie de strijd tussen Frankrijk -De Gaulle- en het VK in het verleden).

 

Die interne ruzies binnen nationale parlementen ten tijde van de 6 of 12 lidstaten betekent ook op een andere manier dat ze altijd verdeeld zijn geweest over de groei van de EU. En ik vermoed zelfs dat de positief en enthousiast ontvangen introductie van de euro in 2002 (dat we ons vandaag niet meer kunnen voorstellen) een uiting van hoop was dat al die ruzies uit het verleden tot een einde waren gekomen. Het kan verkeren!

 

  1. Weer terug naar Trouw. Het tweede aspect dat daarin genoemd wordt is dat de vertegenwoordiger in Brussel van de VN-Vluchtelingenorganisatie UNHCR spreekt van: “Het is geen crisis op basis van aantallen, het is crisis in politieke wil”. Dat is natuurlijk zonder meer juist, maar de EU lijkt wel al doende en sluipenderwijs te worden getransformeerd van een economische unie in een unie van ‘structurele sabotage’ vanwege in bovenstaande punten genoemde de snelheid waarin de nieuwe lidstaten mochten toetreden.

De ‘over’enthousiaste Commissies en lidstaten die daarin in het verleden hebben toegestemd (waarschijnlijk vanwege geopolitieke belangen – zelfs ten aanzien van frauderende en manipulerende Griekse regeringen in het verleden) maken het nu complex. Immers met ons inzicht ‘achteraf’ is het duidelijk dat die Commissies zich teveel heeft laten leiden en meevoeren door de ANGST voor de Russen die aan onze grenzen (zouden) staan.

Of de verleidingsmogelijkheden (lang leve het moderne leven met z’n algoritmische technieken!) via het nepnieuws die de Russen graag de EU insturen als nieuwe dimensie van manipulatie te hanteren, zodat zwakke lidstaten toehappen door de beoogde cadeautjes in de vorm van leningen om hun Europese schuldenlast af te lossen. En dit zijn geen complottheorieën aangezien Poetins loopbaan bij de KGB garant staat voor een degelijke expertise en het in zijn kraam te pas komt om het vroegere Groot Russische Rijk te verwezenlijken. Een wolf verandert dus niet op ‘toverslag’ in een schaap en blijft dus een wolf in schaapskleding!

De machtsbelustheid van grote mogendheden in het verleden (van vóór 1989) maakt van iedere ware vredespoging een illusie. De Europese Commissie dient zich dus niet met de grote beleidslijnen bezig te houden, maar alleen waakzaam te blijven voor interne (consistente regelgeving ) en externe gevaren (zoals cyberopties). En ik neem graag van De Gruyter aan dat de CSU-opstand niet zo heet is als opgediend, maar wel een potentieel risico inhoudt voor een blijvende tweedeling in de EU. Normativiteit versus populisme. Laten we scherp blijven!

 

Advertisements