Tags

Klimaat ondergrondse energiewinning is verziekt (Bert van Dijk en Carel Grol, In het nieuws/fd, 21 juli)

# Het klimaat voor ondergrondse energiewinning in Nederland is verziekt. Traditionele olie- en gasbedrijven staan onder druk door lage inkomsten en vooral door groeiend wantrouwen bij het grote publiek. Bij geothermiebedrijven, de groeiende sector van aardwarmte, is de veiligheidscultuur zwak.

Deze ‘zwakte’ komt in dit artikel slecht tot uiting. De vraag is eerder of de onder druk staande traditionele sector geen gelegenheidsargument is, maar waarschijnlijk wordt bedoeld dat nieuwe technieken om hoge investeringskosten vragen en dat is dus bij uitstek een subsidiekwestie die door de overheid kan worden geregeld omdat anders de Parijse klimaatnormen niet gehaald worden. Ons land is te lang verslaafd geweest aan de fossiele brandstoffen, waarschijnlijk doelbewust veroorzaakt door onze nationale trots Shell, die er flink aan verdiend heeft.

Deze waarschuwing komt van Harry van der Meijden, inspecteur-generaal van het Staatstoezicht op de Mijnen (SodM). ‘We willen allemaal naar schone energie. Dat is goed. Alleen verwacht ik dat we fossiele energie nog decennia nodig hebben’, zegt hij.

Van der Meijden laat zich in dit artikel als een somberman kennen en de vraag is of hij geen informatie heeft ingewonnen bij alle klimaat- en energiefaculteiten in ons land. Het publiek is immers niet duidelijk te maken in deze tijd van grootschalige en technisch snel ingevoerde innovaties dat we ‘nog decennia fossiele energie nodig hebben’. Dus als zo’n opmerking wordt gemaakt dient die op z’n minst te worden toegelicht en door de verslaggevers te worden doorgevraagd.

Van der Meijden constateert enerzijds dat feiten en meningen over ondergrond en mijnbouw door elkaar lopen en dat anderzijds die feiten lastig te achterhalen zijn. Op instigatie van SodM heeft minister Kamp de gaswinning in het Groningenveld met 10% verlaagd, naar 21,6 miljard kuub. Minder gaswinning betekent minder aardbeving. ‘Dat verband is duidelijk, maar er is nergens een model om bevingen accuraat te voorspellen‘, zegt de inspecteur-generaal.

Te vaag.

Over de technieken van de toekomst, wind op zee en geothermie, is Van der Meijden gereserveerd. SodM is ook toezichthouder voor de gasvelden in de Noordzee, en gaat dat daarom ook doen voor windparken op zee. Die windparken worden voor steeds minder geld aangelegd. ‘Er wordt gesproken van een race naar de bodem. Dan gaan voor mij alle seinen op rood.’ Want, zegt de toezichthouder, als er alleen maar gestuurd wordt op kosten dan kan de veiligheid in het geding komen.

Tegenover deze ‘scherpe uitspraken’ past maar één reactie: laat duurzame energie, zoals deze moeilijk winbare wind op zee en geothermie gewone, ‘ouderwets-moderne’ nutsbedrijven worden omdat deze winning niet aan de markt kan worden overgelaten. Er kan geen sprake zijn dat er moet worden geconcurreerd tegen fossiele winning die verleden tijd is. deze passage is kortom te voorzichtig van de kant van de inspecteur-generaal, die namens de Nederlandse bevolking hoort te spreken.

Wankele plannen voor calamiteiten

# Hetzelfde geldt voor geothermie, waarbij energie wordt gehaald uit het temperatuurverschil tussen het aardoppervlak en dieper gelegen warmtereservoirs. Aardwarmte wordt nu nog op kleine schaal toegepast, voornamelijk bij tuinders. ‘Op dit moment is het gewoon niet goed genoeg‘, zegt Van der Meijden. De calamiteitenplannen van veel bedrijven zijn wankel, net als hun financiën. Als alles zo goedkoop mogelijk moet, dreigt het gevaar dat ondeugdelijk materiaal of ondeskundig personeel wordt ingezet. SodM besteedt veel tijd aan de controle van wat nu nog een minuscule bedrijfstak is. ‘Op termijn is dat niet vol te houden.’

Dit komt neer op totale onzin vanwege de verkeerde prioriteitstelling en waarschijnlijk verkeerd rijksbeleid. Dan zijn alle Kamerdebatten van afgelopen seizoen voor niets geweest. Hierover zal de Kamer na het reces een debat moeten aanvragen.

‘De ondergrond is een jungle’

# Geothermie is een groeimarkt. Overal in Nederland kijken bedrijven en gemeentes hoe ze aardwarmte kunnen toepassen. Geothermie is duurzaam en kan dus een belangrijke rol spelen in de energietransitie. ‘Hoe meer we als samenleving willen doen met de ondergrond, hoe meer wij moeten opletten‘, zegt Van der Meijden. ‘Olie, gas, zout, water, aardwarmte: overal wordt geboord. Daarvoor heb je deskundigheid nodig.’

Ons land heeft dus te lang zitten slapen met onze aardgasreserves, en klaarblijkelijk is er nooit een plan B ontwikkeld om de overschakeling mogelijk te maken naar een energietransitie als de fossiele voorraden zouden zijn uitgeput. En een gemiddelde burger denkt waarschijnlijk ook dat alle genoemde sectoren (‘Olie, gas, zout, water’) verschillende technieken vereisen. Kortom, de conclusie is zelden zo’n oppervlakkig interview met een topambtenaar gehouden. Schande.

https://fd.nl/ondernemen/1210880/klimaat-voor-ondergrondse-energiewinning-is-verziekt

 

Advertisements