Tags

, ,

Xi presenteert zichzelf als redelijk alternatief (Gijs Moes, buitenland/Trouw, 18 januari)

GLOBALISERING In Davos zet de Chinese president Xi Jinping zichzelf neer als beschermheer van de vrijhandel en het milieu.

# Met een waarschuwing tegen protectionisme en een oproep om het klimaatprobleem aan te pakken, heeft de Chinese president Xi Jinping zich gisteren gepresenteerd als het redelijk alternatief op het wereldtoneel. Zonder de komende Amerikaanse president Donald Trump te noemen, verdedigde Xi de globalisering en vrijhandel op het World Economic Forum (WEF) in het Zwitserse Davos.

Gekker moet het niet worden dat nu de president van het communistische China, dat al enige tijd een kapitalistische economische structuur heeft mogelijk gemaakt om daarmee zijn heilstaat op een praktische wijze onder de huidige mondiale omstandigheden te kunnen realiseren, zich nu als grote beschermheer van globalisering en vrijhandel te manifesteren.

Toegegeven, globalisering vanuit Chinees gezichtspunt valt te verdedigen vanwege het winstgevende effect die de Chinese economie daaruit heeft ondervonden. In dat opzicht maakt China gebruik van de Amerikaanse ontdekking dat globalisering in de vorm van outsourcing nadelen heeft gehad voor Amerika en alle Westerse industriële staten vanwege het verlies aan werkgelegenheid ter plekke.

Maar dat nu ook vrijhandel als ideaal van het (neo)liberalisme ruimhartig wordt verdedigd als verlengstuk van die globalisering omdat het China geen windeieren heeft gelegd, wordt toch wel wat gortig. En dus neemt Xi ook maar een derde factor voor zijn rekening door zich af te zetten tegen het protectionisme, dat ook zo’n Westers stokpaardje is. Kortom, Xi is heel behendig bezig om economische welvaart die door deze mondiale ontwikkelingen mogelijk is geworden voor zijn land, te exploiteren ten gunste van behoud en verdediging van zijn communistische stelsel, de eenheidsstaat China, maar dat zonder interne democratie. Pragmatisch geredeneerd kan Xi ook niet anders omdat er genoeg interne brandhaarden voor een veenbrand bestaan in een land dat geografisch bijna onmogelijk te besturen valt.

Vanuit deze Chinese werkelijkheid wordt nu wel duidelijk dat Xi een soort EU-proces aan het ontwikkelen is, maar dan het omgekeerde van wat zich binnen de EU feitelijk afspeelt. Onder zijn harde communistische dwang wordt er een confederale EU-natiestaat in China ontwikkeld terwijl de vrijblijvende EU met zijn te grote haast in de afgelopen decennia om nieuwe lidstaten binnen te halen, averechts heeft gewerkt. De EU is momenteel zichzelf onmogelijk aan het maken terwijl in China een economische unie onder politiek bewind – en dus een politieke unie – wordt opgebouwd. Communicerende vaten heette dat vroeger op de middelbare school in de lessen natuurkunde. Zo bezien is er toch sprake van convergentie en convergerende stelsels, maar anders ingevuld dan decennia terug toen het Westerse idealisme nog dominant was.

Advertisements