Tags

, ,

Woord van het jaar 2017 (Ferdinand Grapperhaus • Opinie/fd, 10 januari)

De verkiezing van het woord van het jaar leverde in Nederland voor 2016 treitervlogger op. Een nogal truttig woord, dat ook nog eens modegevoelig is. Over vijf jaar, als iedereen een internetchip in zijn voorhoofd geïmplanteerd heeft, kent niemand het begrip meer. Beledigen via internet is dan zó 2016.

De Engelsen zijn strenger: het woord van het jaar moet het volgens de Oxford Dictionary in zich hebben om een blijvertje te zijn.

Dit jaar verkoos men post-truth: de situatie waarin objectieve feiten minder belangrijk zijn dan emoties en meningen. Ik zou dat in het Nederlands vertalen met: waarheidsloos. Je beweert iets, en wanneer vervolgens de feiten je bewering weerspreken, houd je je standpunt staande door te zeggen: en toch voel ik het zo. Denk bijvoorbeeld aan de discussie over inenten, of de hysterie over asielzoekerscentra.

Teneinde te voorkomen dat we dit jaar weer zo’n trendy woord van het jaar krijgen, wilde ik alvast met een kandidatuur beginnen.

Zelf dacht ik aan de term neptoezegging. Dat is de situatie waarin je iemand, of misschien wel de hele maatschappij, iets toezegt alsof het een gunst is, terwijl het eigenlijk niet meer is dan wat je allang van plan was, en het bovendien weinig voorstelt.

Een aardig voorbeeld speelt nu in de Verenigde Staten waar autofabrikant Ford heeft aangekondigd om geen nieuwe fabriek voor kleine auto’s in Mexico te bouwen, maar daarentegen te investeren in een bestaande fabriek in de VS zelf, in Michigan. Dat lijkt een fantastisch gebaar naar de komende Amerikaanse president. Het sluit naadloos aan bij de oproep van Donald Trump aan autofabrikanten om geen werkgelegenheid naar Mexico te verplaatsen.

Bij nadere beschouwing — ik baseer mij op The Economist — blijkt dat Ford het eigenlijk niet meer zag zitten om die Mexicaanse fabriek te beginnen, omdat de markt voor kleine modellen in de VS voorlopig is ingestort. Het besluit tot uitbreiding in Michigan was al in 2015 genomen, dus dat is eigenlijk oude sier maken (kandidaat voor de tweede prijs?). Bovendien, het gaat om 700 extra banen in Michigan, voorwaar een druppel op een gloeiende plaat in een economie waar 145 miljoen mensen werken.

Het leek me nuttig neptoezegging en oude sier maken vast als kandidaten voor 2017 naar voren te schuiven, met de verkiezingen in aantocht. Dan kan eenieder de komende maanden voor zichzelf turven welk woord meer opgeld doet.

# Nu we het daar toch over hebben, een goede derde zou het woord verkiezingsschizofreen kunnen worden: dat is de politicus die als partijpersoon het omgekeerde wil van wat hij nog recent als bewindspersoon heeft uitgedragen.

Dit laatste is natuurlijk heel goed mogelijk en ook te rechtvaardigen omdat het best zo kan zijn dat het eigen partijstandpunt anders is dan het kabinetsstandpunt en zeker als je de kleine coalitiegenoot bent, kom je vaak klem te zitten. Maar in verkiezingstijd wordt het legitiem om toch meer als campaigner te opereren dan als bewindspersoon, zoals nu Lodewijk Asscher (bijna) dagelijks laat zien in zijn ingezonden stukken in de kranten. Had Diederik Samsom dat maar gedaan, want dan was hij de waardige opvolger van Frits Bolkestein geweest met zijn politieke agenda-setter van de periode Paars 2.

Wat er ook verder gebeurt, de woord van het jaar verkiezing wordt spannend dit jaar.

[Ferdinand Grapperhaus is advocaat en hoogleraar arbeidsrecht.]

https://fd.nl/opinie/1182276/woord-van-het-jaar-2017

Advertisements