Tags

,

Rob Goossens (DFT, 8 september)

Den Haag – Het businessmodel van de overheid moet op de schop, meent Arno Visser, president van de Algemene Rekenkamer. „Er wordt geautomatiseerd terwijl er te weinig wordt nagedacht over het veranderen van zijn dienstverlening.”

Ik ben benieuwd of er één Kamerlid bestaat die begrijpt wat hier staat. Wat zoals hieronder staat, gaat het om elektronische identificatie, terwijl het hoofdprobleem van het achterliggende jaar de PGB was en dus een implementatie van een nieuwe computerprogramma binnen de SVB. Dat is zoals bekend op een totale mislukking uitgelopen. Dat had dus een logisch onderzoeksonderwerp door de Rekenkamer moeten uitlopen, maar misschien een te geïsoleerd – afgezonderd van alle andere knelpunten op ICT-gebied bij de overheid – onderwerp waar nog volop aan gesleuteld wordt.

# De Rekenkamer onderzocht de vernieuwing van het stelsel voor elektronische identificatie (eID) en kwam tot een kritisch oordeel. Zo zijn er volgens het controlerend orgaan te veel verschillende projecten met een vergelijkbaar doel, zonder dat er een gezamenlijke visie of maar regie is.

Wat is trouwens een ‘stelsel’ van elektrische identificatie? Hooguit een techniek, een veilig ICT-programmatuur om ultieme persoonlijke veiligheid te bereiken, toch?

# Visser dringt er dan ook op aan de verantwoordelijkheid voor eID bij de minister van Binnenlandse Zaken onder te brengen en de discussie te verbreden. „De discussie over een opvolger van DigiD wordt door techneuten gevoerd, terwijl de politiek hierover moet beslissen.”

Een discussie te verbreden is natuurlijk nooit weg! Als het maar in iets nuttigs resulteert, waar de Kamer de juiste conclusies uit kan trekken.

# „Het gaat hier over hét infrastructurele probleem van de eenentwintigste eeuw. Inloggen is de start van de dienstverlening door de overheid. Een nieuw inlogsysteem gaat daarom automatisch om de vraag hoe de overheid eruit moet zien.”

Als de overheid toch denkt dat het inloggen van een burger op DigiD ‘hét infrastructurele probleem van de 21e eeuw is, dan moet de Kamer verboden worden om nog nieuwe ict-systemen via de overheidsaanbestedingen te laten ontwikkelen, dan is het einde zoek, want ict-bedrijven maken waarschijnlijk grootschalig misbruik van het onbenul van de overheid. Dan dus maar zonder ict, toch? Over tien jaar bestaat de overheid toch niet meer, want dan bestuurt de burger zichzelf.

Bedrijfsleven als voorbeeld

# De overheid kan daarbij een voorbeeld nemen aan het bedrijfsleven. „Digitalisering heeft ervoor gezorgd dat het complete business model van grote bedrijven op zijn kop is gezet. De overheid, daarentegen, is vooral bezig om dezelfde diensten aan te bieden, maar dan op een andere manier.”

Dezelfde diensten? Hoezo? Of wordt er te weinig door de (0nderzoeks)journalistiek aan de overheids-ict gewijd?

# Het voormalige VVD-Tweede Kamerlid keert zich tegen de automatiseerziekte. „Het is geen kwestie van een oud proces digitaliseren. Laten we de geldstroom van een PGB als voorbeeld nemen. Eerst gaat het geld van de belastingbetaler naar Den Haag. Vervolgens naar de gemeente, die het via de SVB verdeelt. Ten slotte komt het bij de zorgverlener. Dat kan allemaal eenvoudiger, met minder tussenstappen.”

Vermoedelijk klopt er geen hout aan deze analyse.

# Visser meent dat de blockchain-technologie, die de basis vormt van de digitale munteenheid Bitcoin, laat zien dat het ook anders kan. „Die ontwricht de financiële sector, omdat de controle van transacties door het systeem zelf wordt gedaan.”

Forse investeringen

# De Rekenkamer erkent dat als het kabinet gehoor geeft aan haar oproep, forse investeringen in IT onvermijdelijk zijn. Na parlementair onderzoek naar ICT-projecten bij de overheid, onder leiding van Vissers partijgenoot Ton Elias, heeft de overheid juist de handrem erop gezet.

Omdat het volkomen verkeerd was aangepakt: verkeerde opdrachten!

# Een verkeerde vertaling van het rapport, constateert Visser. „Elias heeft ons veel geleerd, maar niet dat we moeten stoppen met investeren. Niets doen is schadelijker dan te veel doen.”

# De Rekenkamer pleit uitdrukkelijk niet voor het sluiten van overheidsloketten. Ook mensen die het tempo van de digitalisering in de samenleving maar moeilijk kunnen bijbenen, hebben recht op dienstverlening. „Banken hebben ook niet alle kantoren gesloten. Het is echt niet zo dat de overheid gemeentes gaat sluiten. Er blijft altijd een loket om naartoe te gaan.”

# Voor de berg werk die de overheid op IT-gebied heeft liggen, moeten ook weer partijen in aanmerking komen die na hun rol in het ICT-falen in de wachtkamer zijn gezet. Als wantrouwen daarbij maatgevend wordt, schiet je weinig op.”

# Naar aanleiding van het Rekenkamer-onderzoek zet het ministerie van Binnenlandse Zaken een stuurgroep aan het werk die zich buigt over de digitalisering van de overheid. Die moet begin 2017 rapport uitbrengen. Het volgende kabinet kan er dan mee aan de slag.

Klinkt toch niet als een briljant rapport van de Rekenkamer helaas. Daar is toch meer kwaliteit aanwezig als Hoge College van Staat?

http://www.telegraaf.nl/premium/dft/dftavond/26569464/__Rekenkamer_hekelt_automatiseerziekte__.html?utm_source=dft-nieuwsbrief&utm_medium=email&utm_campaign=20160908201003_dftavond&utm_content=dft_avond&utm_term=&EMAIL_SK=SK952730

Advertisements