Tags

, ,

Stelling: Schaf het referendum af; Conclusie: Stop met referenda bij lastige, internationale kwesties

Argumenten voor afschaffen:

  1. ‘Vetocratie verlamt Europa’; Caroline de Gruyter (NRC) schrijft dat vetocratie dreigt: Het referendum kan wel eens hét wapen worden om af te rekenen met de globalisering, de parlementaire democratie en andere projecten waarmee de Europese elites na de destructie van twee wereldoorlogen dit deel van de wereld probeerden te verbeteren’ (…). Het zou waanzin zijn om de essentie ervan zomaar op te geven.’ Commentaar: 1. Dat er misbruik is gemaakt van het instrument referendum, dat als nuttige aanvulling van de parlementaire democratie kan worden gezien, terwijl tegelijk dient te worden opgemerkt dat die vorm van democratie aan slijtage onderhevig is en dat het hoogst waarschijnlijk is dat de burger helemaal geen behoefte meer heeft om dat parlementaire bestel in stand te houden en in plats daarvan een directe democratie gaat eigen. Dat aspect ziet de overigens de door mij hoog gewaarde De Gruyter geheel over het hoofd. Het is in ieder geval duidelijk geworden dat er onzuivere elementen binnen de recentelijke referenda zijn binnen geslopen, namelijk alleen bedoeld om de huidige regering een hak te zetten. Dat zal in de toekomst voorkomen moeten worden door zware inhoudelijke eisen aan referenda te stellen, te weten dat het over plaatselijke en regionale thema’s dient te gaan en vanuit de betrokken politici behoefte bestaat om hun eigen beleid te kunnen controleren. Internationale verdragen kunnen nooit onder referenda vallen, omdat we daarvoor volksvertegenwoordigers hebben, die hun vak dienen te beheersen, maar dat is ook vaak niet het geval. Daarom loopt dit bestel op zijn laatste benen en zal er over 10 jaar geen parlement meer bestaan; en in plaats daarvan ontstaat een boeiende gedachtewisseling via de directe democratie, die op die wijze de regering controleert. Het enige praktische probleem is dat het virtuele electoraat ondergesneeuwd raakt in de veelheid aan stemmingen die nu wekelijks de Kamers passeren en dat trekt weinigen aan. Kortom, Caroline de Gruyter denkt nog geheel vanuit het huidige stelsel en dat is haar goed recht, maar dat is voor anderen, inmiddels velen een gepasseerd station.
  2. ‘Kiezers weten niet genoeg’ Marcel Canoy merkte in het FD op dat het moeilijk is vol te houden dat het Oekraine referendum, als mede het Britse, bijdraagt aan een zinvolle betrokkenheid van burgers. Commentaar: dat is juist opgemerkt, te meer ook omdat er een soort spelletje van is gemaakt, waarbij allerlei onzin is weergegeven. Bij Oekraïne ging het niet om een toekomstig EU-lidmaatschap en bij de Brexit heeft men schromelijk vergist in de felle reactie van de financiële markten en de wereld van investeerders en in (institutionele) beleggers. De onzinnigheden die Johnson en Farage hebben gedebiteerd mogen als een aanfluiting van de democratie aan te merken. List en bedrog is het juiste etiket.
  3. ‘Referenda ondermijnen de democratie’. Dit is volstrekt onjuist, maar de volkswil die gepeild moet worden, dient zichzelf ook goed te informeren over de te beantwoorden vraag. En lang niet iedereen neemt de moeite om zichzelf grondig voor te bereiden. Daarom dient er een stelsel van inschrijvingen (registratie) te worden opgericht, zoals in de VS bestaat, zodat je zelf als burger kunt bepalen waarop te wilt stemmen en waarop niet.
  4. ‘Het leidt tot het tegenovergestelde’ Vanwege een onjuiste voorbereiding en ook vanwege het ontwikkelingsstadium, eigenlijk vanwege de onbekendheid van dit instrument, kunnen Oekraïne en Brexit als experimenteel worden beschouwd opdat de weg naar een volwaardig referendum in de toekomst kan worden ingeslagen. Daarom is de ware kracht van het referendum nog niet uit de verf gekomen.
  5. ‘Referenda zijn laf’. (wordt vervolgd)
  6. ‘Referenda zijn misleidend’  (wordt vervolgd)

Argumenten tegen:

  1. ‘Referenda helpen bij de sloop van de EU’ (idem, geldt ook voor de volgende aspecten)
  2. ‘De kiezer is niet te dom’
  3. ‘Het is de enige echte democratie’
  4. ‘Mensen worden er gelukkig van’
  5. ‘Bij goed beleid referenda geen probleem’
  6. ‘Buurtreferenda werken wel’
Advertisements