Tags

,

‘Referendum over nexit wordt vooral inzet van de verkiezingsstrijd’ (Alexander Weissink, In het nieuws/fd, 25 juni)

# Nederlanders moeten nu vooral niet gaan denken dat ze ook recht hebben op een referendum over het lidmaatschap van de Europese Unie. Een volksraadpleging zoals donderdag in het Verenigd Koninkrijk is een heel slecht idee. Met woorden van die strekking proberen de meeste politici vrijdag in Den Haag de geest terug in de fles te krijgen.

# In Nederland bestaat geen belangstelling voor een referendum, beweerde minister-president Mark Rutte in alle vroegte voordat hij naar Brussel vertrok om als EU-voorzitter de crisis te managen. Dat zou uit onderzoek blijken. Nederlanders snappen best dat het land het meest gebaat is bij Europese samenwerking en integratie. Het moet alleen beter. Dat zegt niet alleen de VVD-premier, maar ook de leiding van coalitiepartner PvdA en de oppositiepartijen CDA en D66.

# Die veronderstelling strookt echter niet met de uitkomst van recente enquêtes. Die wijzen uit dat circa de helft van de Nederlandse bevolking wel direct geraadpleegd wil worden en dat meer dan 40% voor een nexit zou stemmen.

# Het is dan ook maar zeer de vraag of de bezweringsformule werkt. Vanwege de brexit wordt het Nederlandse EU-lidmaatschap onherroepelijk hét thema van de Kamerverkiezingen in maart 2017. PVV-leider Geert Wilders laat daar geen misverstand over bestaan. Toen vrijdagochtend duidelijk was dat ‘leave’ had gewonnen, liet hij via Twitter onmiddellijk van zich horen: ‘Nu is het onze beurt’.

# Een stem op de PVV is een stem voor een referendum, belooft Wilders die in vrijwel alle peilingen aan kop gaat. Ook hij realiseert zich dat een vertrek uit de EU voor de verkiezingen vrijwel onmogelijk is. Bij gebrek aan een referendabel besluit van het kabinet of de Tweede Kamer is er geen wettelijke grondslag om een volksraadpleging af te dwingen via een handtekeningenactie.

# De Tweede Kamer kan ook het voortouw nemen tot een raadplegend referendum, maar de poging daartoe van PVV-afvallige Joram van Klaveren wordt bij voorbaat kansloos geacht. Afgelopen maart kwam hij met een initiatief wetsvoorstel voor het houden van een referendum over het Nederlandse EU-lidmaatschap. Gezien de huidige verhoudingen in de Tweede Kamer zal het plan echter niet de vereiste meerderheid krijgen.

# Wilders zal daar geen traan om laten. Hij houdt het thema liefst zo lang mogelijk levend. Des te meer kan hij zich onderscheiden van het verenigde front dat hem buiten de regering wil houden.

Ook Wilders heeft te maken met de realiteiten van de dag, en zeker nu zoveel Britten spijt hebben van hun ‘Out’- of ‘Leave’-stem, – want was de bedoeling ook weer niet – zal de weerstand tegen referenda in de Tweede Kamer gegroeid zijn. Dus nieuwe moties van de kant van SP en VNL zijn kansloos.

Advertisements