Tags

, , ,

De Europese Unie moet op de schop (Harry van Bommel & Dennis de Jong, opinie/Trouw, 23 juni)

Het Brexit-referendum herinnert eraan dat multinationals en neoliberale ideeën te veel invloed hebben gekregen in de EU, schrijven Harry van Bommel en Dennis de Jong. Zij bepleiten drastische verandering.

Deze tekst vanuit de SP-hoek lijkt erg op mijn eigen bijdragen in mijn eigen serie over een nieuw type EU-debat die ik op deze weblog begonnen ben, en die ik zal blijven voortzetten. Ik voorzie al dat deze aquariuspolitiek-website voortaan geheel aan de EU-politiek gewijd zal worden/zijn, omdat daartoe alle aanleiding bestaat; de EU moet immers gered worden, maar dan vanuit een volkomen ondogmatisch en dus een ondemagogisch perspectief en daaraan voldoet de onderstaande SP-inbreng in het geheel niet. Het is ook niet voor niets dat ik deze aquariuspolitieke analyses ben begonnen met op Twitter de avatar van Cort van der Linden, de 19- en begintwintigste eeuwse politieke alleskunner, een ongebonden linksliberaal, die zijn ongebonden politieke status nodig had om zijn eigen beleid, ook als minister-president, te kunnen voeren. Met een politieke partij was en is dat onmogelijk. Ikzelf heb dat met lidmaatschappen zelf wel geprobeerd, maar ben van de koude kermis thuisgekomen. Vandaar dat ik na mijn viertal (partijlid)maatschappen in 2007 heb besloten om als principieel partijloos burger verder door het leven te gaan.

Dat het de SP niet is gelukt om een onafhankelijke en ondogmatische opstelling in de Kamer te vinden en in te nemen, kan dus worden verklaard door hun binding met het ouderwetse, klassieke socialisme. Iets anders viel dus ook niet te verwachten, want een te traditionele partij in de volksvertegenwoordiging, dragers vanuit de oude socialistische ideologie, wat blijkt uit de fundamentele steun aan de vakbonden, ook al zijn die blijven steken in hun achterhaalde stellingnames, zoals hieronder wordt aangetoond. Daarom is het noodzakelijk dat ik zal aantonen dat mijn afgelopen bijdragen fundamenteel verschillen met de visie van de SP, ook al klinkt in inleiding, zoals hierboven geciteerd, gelijksoortig.

# De Britse premier Cameron speelde in aanloop naar de stembusgang van vandaag een slim spel: door eerst een referendum aan te kondigen en daarna zijn verlanglijstje in te leveren, wist hij een deal binnen te slepen waarmee hij nu een ‘Bremain’-campagne kan [??] voeren. De inperking van sociale rechten voor migranten die Cameron afdwong, wijzen we resoluut af.

Deze passage verraadt het meespelen van de SP in strategische en tactische spelletjes, die ook in Den Haag zo gebruikelijk zijn, zodat beide auteurs spreken van een ‘slim spel’ door Cameron. Dat is mijns inzien een universeel verschijnsel binnen de huidige politieke cultuur. Ik heb de omgekeerde stelling ingenomen in een vorig deel door de zet van dit referendum ‘onverantwoord’ te noemen. Dat vindt de SP ongetwijfeld ouderwets, maar het gaat hierbij niet om luchtkastelen, maar om een realistische benadering. Een referendum met de mogelijkheid van afwijzing door een van de grootste lidstaten zet direct de hele Unie onder druk, en dat is ook de invalshoek van de SP, die zich natuurlijk opstelt tegenover multinationals en neoliberalen, want hun bestaansrecht. En mijn opstelling beoogt een realistische en wetenschappelijke verantwoorde aanpak te zijn: multinationals dienen alleen met een consistente en coherente vertoog publicitair te worden benaderd, zodat de publieke opinie als wapen kan worden gebruikt; zie het voorbeeld van Shell, dat door de publieke strijd tegen fossiele grondstoffen op de knieën werd gedwongen. Dat debat is de SP nog nooit gelukt op gang te brengen. De Nederlandse vakbonden zijn zo goed als dood, en in België en Frankrijk – laat staan de zuidelijke eurozone met hun nog bestaande communistische partijen – leven nog steeds in de 19e eeuw en alleen daarom hadden ze alleen via EU-hervormingsprogramma’s toegelaten kunnen worden, met stabiele begrotingscijfers.

De tweede opmerking betreft natuurlijk Camerons inperking van sociale rechten die hij wist af te dwingen. De SP wijst die resoluut af en naar mijn oordeel is dat het eerste bewijs van dogmatisme. Ondanks het gegeven feit van alle onzin die tijdens de Brexit-campagne werd uitgesproken en   losgelaten – vooral nota bene door Boris Johnson als oud-burgemeester van een van de grootste hoofdsteden binnen de Unie, zegt al iets over het niveau van de Britse politiek. Daarmee is de kritiek van de SP als goedkoop en simplistisch te bestempelen. De SP had in landelijke dagbladen een publiek debat moeten entameren, maar deed dat niet. Of zouden hun bijdragen geweigerd zijn (of worden?) door de redacties wegens eenzijdige stellingnames? De aanpak die ik mij voorstel dat realistisch is: dwing een Europees debat af hoe de uitkeringen in Europa werken en wanneer je daarvoor in aanmerking komt als migrant, met alle onderlinge verschillen die er nog spelen binnen de gehele Unie en hoe vanuit die situatie die voldoende wrokgevoelens uitlokken binnen de lidstaten – over het vraagstuk ‘terecht of niet’ wordt een apart debat gevoerd dat feiten-gecontroleerd dient te zijn en niet ‘fact free’ –.  Al naar de bevindingen van dat onderzoek wordt een nieuw EU-wijd debat gevoerd. Inderdaad een lange weg, maar wel realistisch in verband met alle weerstanden die overal worden opgeroepen en die, voordat je het weet, in een chaos zullen verzanden. Daar heeft niemand wat aan. Dat is dus het kenmerkende verschil in visie tussen de SP en mijzelf.

En over de ‘neoliberale’ ideeën, waartegen de SP zich ook afzet, het volgende. Zo goed als de SP blijft vasthouden aan ouderwetse socialistische opvattingen zoals het vakbondsactivisme tegen de Brusselse regelgeving, blijven het officiële (klassieke) liberalisme van VVD en (sociaal) liberalisme van D66 hameren op ondernemerschap en de noodzaak van een gezonde en concurrerende economie. De economische crisis heeft daartoe de noodzaak getoond. En er wordt ook nooit toegegeven dat Brusselse regels door onze regeringen en Staten-Generaal werden goedgekeurd. Weerwoord van de SP luidt ongetwijfeld dat als de SP die regeringsverantwoordelijkheid had gedragen, dat niet gebeurd zou zijn. Wat jammer toch dat de partij nooit zover is gekomen. Ik acht die verwijten van de SP dus niet gerechtvaardigd, want goedkoop, zolang de SP zelf niet zorgt voor een aanpassing van de socialistische idealen, aangepast aan de huidige maatschappelijke kenmerken en omstandigheden. Want dat is mogelijk. (Politieke) Waarden zijn immers universeel en eeuwig geldig, maar maatschappelijke omstandigheden veranderen en dienen dus binnen politieke ideologieën te worden geïmplementeerd. Maar waar de SP heeft verzaakt in de aanpassing van hun politiek-filosofische grondslagen van hun eigen ideologie, daar is kritiek op de neoliberale basis van het bedrijfsleven – en dat is hen niet te verwijten – goedkoop, want de partij komt niet met een geloofwaardig alternatief. En voor de goede orde zij opgemerkt dat ik op het moderne liberalisme in ons land ben afgestudeerd met Cort van der Linden als kernaspect, en dat de brochure ‘Enige aspecten van het moderne liberalisme’ (o.r.v. P.J. Oud, 1958) op deze website wordt besproken. Ik was vanzelfsprekend te radicaal en progressief voor de VVD. Dat wat mijn achtergrond betreft.

Advertisements