Tags

, ,

Wereldeconomieën op apegapen (Etienne Verschuren, centraal/Het Parool, 26 augustus)

De Chinese economie hapert, Rusland en Brazilië verkeren in een recessie. De BRIC-landen hebben het zwaar. Hoe kan dat?

# Nog niet zo lang geleden hadden economen de mond vol over de BRIC-landen: Brazilië, Rusland, India en China zouden als nieuwe economische power houses binnen de kortste keren de wereldeconomie domineren. Nu verkeren Brazilië en Rusland in een economische recessie en lopen de groeicijfers van China sterk terug. Wat is er gebeurd met de BRIC’s?

# De afkorting BRIC werd voor het eerst gebruikt in 2001 door de Amerikaanse investeringsbank Goldman Sachs. Volgens de bank zouden de vier landen binnen vijftig jaar economische grootmachten zijn. Tot voor kort groeiden de economieën van de BRIC-landen ook stevig. Het is de vraag of de landen snel weer tot een stabiele groei zullen komen, of dat de neergang structureler van aard is.

# Brazilië ondervindt op dit moment de gevolgen van zowel de internationale economische misère als van falende binnenlandse politiek, zegt Daniela da Costa-Bulthuis, Braziliëspecialist bij vermogensbeheerder Robeco. “De politiek heft in de vette jaren nagelaten structurele hervormingen door te voeren. Zo is er niets gedaan aan de lage productiviteit, het pensioenstelsel, de belastingwetgeving en de bureaucratie in de private sector. Er werd geparasiteerd op export en daar ondervinden we nu de gevolgen van.”

Waar hebben we de zin ‘niets gedaan aan de lage productiviteit, het pensioenstelsel, de belastingwetgeving en de bureaucratie in de private sector’ eerder gelezen en gehoord? Juist, Griekenland en andere zwakke broeders binnen de eurozone. Dit zijn dus internationale verschijnselen, waarmee bewezen wordt dat de politieke leiding in meerdere faalt of incompetent is. Griekenland, Ierland, Spanje, Portugal en Italië zijn niet de enige die zich hieraan schuldig maken.

# De opkomst van de Braziliaanse economie begon twintig jaar geleden met twee ontwikkelingen: en stabilisering van de inflatie en de explosie van de grondstoffenmarkt door de export van onder meer koffie, olie, hout en auto’s. Het land is wat export betreft voor negentig procent afhankelijk van zijn grondstoffen. Omdat andere landen ook te maken hebben met economisch mindere tijden, kan er minder worden geëxporteerd. Dat is al gaande sinds 2010.’

# Rusland heeft zijn economie gebaseerd op grondstoffen, aldus Daniel Mügge, politiek econoom en universitair hoofddocent aan de Universiteit van Amsterdam. “De BRIC-landen zijn zo divers dat ze wat hun financiële situatie betreft moeilijk met elkaar te vergelijken zijn. Hoewel voor Rusland net als voor Brazilië geldt dat het land drijft op export, is de Russische economie weinig gediversifieerd. Het is duidelijk dat van de vier BRIC-landen Rusland er het slechtst voor staat.’

# India geeft zich redelijk aan de economische malaise kunnen onttrekken, zegt politiek econoom Mügge. “Dat komt door tal van factoren. Zo was er in India, anders dan in bijvoorbeeld China, in veel mindere mate sprake van een economische boom: India is nooit de exportgigant geweest die China wel was en nog steeds is.

# China is economisch gezien in transitie, zegt Maaike Okano-Heijmans, Azië-expert bij Instituut Clingendael. “Het land was jarenlang een staatsgeleide economie en heeft door in te zetten op laagwaardige industriële productie voor export sinds eind jaren zeventig enorme economische groei gekend. Nu worden voorzichtige stappen gezet naar liberalisering.”

# Onlangs is door economische groei de binnenlandse consumptie omhooggegaan en is de dienstensector belangrijker geworden. De regering van president Xi Jinping is zich ervan bewust dat de periode van exponentiele groei voorbij is. Het is interessant om te zien hoe China zal omgaan met de huidige economische situatie: gaan ze verder liberaliseren of blijft de staat interveniëren?”

Advertisements