Tags

, ,

Brussel zegt nee tegen platte belastingverlaging (Robert Giebels, Katern Economie/de Volkskrant, 29 juni)

Vandaag praten coalitie en een deel van de oppositie over een nieuw belastingstelsel. Als het resultaat louter belastingverlaging is, keurt Brussel het af.

‘Bij zo’n binnenlandse aangelegenheid zou je bijna vergeten dat er ook nog EU-regels moeten worden gevolgd. Overbekend is de 3 procentseis: het tekort op de begroting van minister Dijsselbloem van Financiën mag niet meer zijn dan 3 procent van de omvang van de economie. Op dat punt zit Nederland inmiddels ruimschoots veilig.

‘Sinds dit jaar is er een nieuwe speler op het veld die de begrotingsdiscipline van Dijsselbloem streng gaat controleren. De Raad van State, het hoogste adviesorgaan van het kabinet, bemoeit zich voortaan ook met ’s lands begroting.

Vergeet dat tekort – die 3 procent – zegt de Raad van State. ‘Daar wordt de Nederlandse begrotingsprestatie niet op beoordeeld.’ Het gaat om het vrij onbekende ‘structurele begrotingstekort’. Dat is het tekort op de begroting niet als percentage van de werkelijke economie, maar als percentage van de potentiële economie – van de economie die onafhankelijk wordt bekeken van conjuncturele schommelingen en incidenten zoals bankensteun en 4G-frequentieveilingen.

‘Van Brussel mag dat tekort een 0,5 procent van het bbp zijn. dit en volgend jaar zit Nederland daar precies op. Maar als het kabinet 5 miljard euro structureel gaat inzetten voor lastenverlichting, vliegt het structurele tekort omhoog. Zo’n lastenverlichting mag dan ook niet van Brussel, zegt de Raad van State. Jawel, zegt Dijsselbloem, we krijgen respijt als tegenover dat straks te hoge structurele tekort hervormingen staan. Bijvoorbeeld van de arbeidsmarkt of het belastingstelsel zelf.’

Brussel en dus de Raad van State (RvS) hebben hier volkomen gelijk. Ik geef toe dat dat percentage van 0,5 procent ‘potentiële economie’ mij onbekend was, maar daarom is het ook zo noodzakelijk om kranten goed te lezen. En tot heden ben ik die Brusselse regel nergens tegengekomen. Maar waarom is die regel oh zo noodzakelijk? Omdat die regel voorkomt en verbiedt dat meevallers direct worden ‘verjubeld’ – dus verbrast worden – en ingezet gaan worden – om maar een dwarsstraat te noemen – voor verkiezingscampagnes, bijvoorbeeld TK2017. Dat zou populistisch gebruik van meevallers kunnen worden genoemd. En juist premier Rutte maakte zich daar direct schuldig aan. Uiterst kwalijk is dat hij alleen maar opkomt voor de hardwerkende Nederlanders. Dat is visieloze politiek voor een premier die alleen voor deelbelangen opkomt. Geen staatsman dus.

En juist tegen die praktijken komt Brussel in het geweer en vanuit onze huidige ervaringen met Griekenland weten we nu ook dat er scherpe grenzen gesteld moeten worden. Zo klaar als een klontje dus. Tegelijkertijd heeft echter ook Dijsselbloem gelijk als hij stelt dat Brussel respijt geeft als er voldoende structurele hervormingen staan die de economie sterker maken. Waar de RvS dus alleen de betrokken formele richtlijn aandraagt, geeft Dijsselbloem de precisering weer. En dit soort subtiele vingerwijzingen en inzichten kent met in Griekenland niet.

‘Staatssecretaris Wiebes van financiën kwam deze maand met plannen voor zo’n hervorming. Daarvoor had hij van het CPB en DNB al de geruststelling gekregen dat er 5 miljard euro is aan ‘smeerolie’. Die is nodig om burgers en bedrijven die in eerste instantie nadeel ondervinden van een stelselherziening, te compenseren.

‘Het advies van CPB en DNB was duidelijk: gebruik die 5 miljard euro ruimte alleen als ze hervormingen mogelijk maken van btw, gemeentebelastingen en vermogensbelasting. Daar kan Brussel niet tegen zijn. Maar in het Kamerdebat over de hervorming van het belastingstelsel sneuvelde die hervorming. Wat overbleef was 5 miljard platte belastingverlaging. Terecht gaf Pechtold zijn eisen aan:

‘Hij zegt geen zin te hebben in onderhandelen over hervormingen als hervorming niet mogelijk is. Want die 5 miljard euro die was bedoeld als smeerolie gaat sowieso uitgedeeld worden, vooral aan werkenden. Weggegooid geld, zeggen Pechtold en veel economen met hem. ‘De smeerolie lekt weg in plaats van in de motor van de werkgelegenheid te komen.’

De krant sluit daarom terecht af met de vaststelling: ‘Precies de overtreding van Brusselse regels waarvoor de RvS het kabinet waarschuwt.’

Kortom, we kunnen alleen maar hopen dat de kranten in ons land meer aandacht gaan besteden aan nieuwe richtlijnen vanuit Brussel, zodat de opiniemakers in ons land daar hun licht over kunnen laten schijnen. Dat is het enige wapen tegen het oprukkend populisme her en der.

Advertisements