Tags

, , , , ,

Dat de verkiezingsuitslag van afgelopen week 7 mei in Groot-Brittannië veel gemeenschappelijks in zich draagt met de overwinning van Syriza in Griekenland, blijkt uit verslagen van februari:

Explosief mengsel bedreigt de Unie (Jan Rood, het laatste woord/Het Parool, 21 fevruari 2015)

Analyse: Enorme Euroscepsis in duidelijke lidstaten gaat over meer dan harde bezuinigingen

De De Eurokritische veenbrand die in Zuid-Europa woedt, kan uitgroeien tot een existentiële crisis in de Europese Unie, vreest Jan Rood.

Deze tekst is ook verschenen op: http://www.clingendael.nl/publication/explosief-mengsel-bedreigt-de-unie

‘Veel Grieken gaven daarmee hun stem aan een partij die hun belooft Griekenland te ontdoen van het door Europa opgelegde juk van bezuinigingen. Als nu in Spanje verkiezingen zouden worden gehouden, zou een soortgelijke partij, Podemos, gevoed door dezelfde frustratie de grote winnaar worden. En net als bij Syriza zou bevrijding van de strenge begrotingseisen van Brussel de inzet zijn van onderhandelingen met de EU van een door deze partij geleide Spaanse regering.’

Maar ook in NRC Handelsblad verschijnt in datzelfde weekend een column van Caroline de Gruyter: http://www.nrc.nl/handelsblad/van/2015/februari/21/nationale-politiek-in-euroland-doen-alsof-1468119 met de subtitel ’Grieken zijn niet de laatsten die merken dat globalisering en democratie niet samengaan’. De cruciale vraag is dus of De Gruyter hiermee gelijk heeft. Ze heeft vanzelfsprekend gelijk als de omstandigheden en karaktertrekken van globalisering en democratie van dit moment ongewijzigd blijven, maar dat is geen wet van Meden en Perzen, ofwel een wijziging in het huidige democratische stelsel zoals die nu bestaat in de EU zal gew3ijzigd en aangepast kunnen worden aan de globalisering, die als economisch proces niet beïnvloed kan worden door de politiek, maar alleen beïnvloedbaar is door consumentengedrag. Dat is het uitgangspunt waarmee de Europese Commissie aan de slag moet gaan om de huidige patstelling tussen beide tegengestelden op te lossen.

‘Als de Griekse saga iets aantoont, is het wel hoe de globalisering in Europa langzaam maar zeker de democratie aan het uithollen is. Griekse kiezers hebben op Syriza gestemd omdat zij een andere economische politiek wilden. Maar bezorgt de nieuwe regering hen nu de beloofde economische koerswijziging? Nee. Althans, als Griekenland in de eurozone wil blijven, dan zit het vast aan afspraken die eerdere regeringen gemaakt hebben.

‘Zo gaat het, als je met zijn allen één munt en één regelsysteem deelt. Er is maar een manier waarop de Griekse regering de kiezers kan geven wat ze hen heeft beloofd: door de eurozone te verlaten. Dan kan ze, in een godverlaten hoek van Europa, met de nek aangekeken door haar voormalige euro-partners, haar eigen bonen doppen zoveel ze wil. Of er dan nog keuzes zijn, is overigens twijfelachtig – het ‘vrije’ Griekenland zou zijn overgeleverd aan redders met dubieuze motieven.

Niemand wil zo’n Grexit, om diverse redenen. Daarom heeft iedereen weken wanhopig geprobeerd om een compromis te vinden. Maar een compromis bestaat eigenlijk niet. Economische politiek in de eurozone kan niet meer nationaal worden bepaald. Je kunt alleen nog doen alsof. Door de trojka geen trojka meer te noemen. Of door te veinzen dat je bepaalde hervormingen zelf hebt bedacht – en als het parlement ze toch dreigt te blokkeren, ram je ze er per decreet doorheen.’

De onderhandelingen in de afgelopen maanden tussen de EC en de linkse Griekse Syrizaregering hebben aangetoond dat de stellige intentie en verkiezingsbelofte dat de afspraken van de voorafgaande regering met de Griekse schuldeisers van tafel moesten, niets concreets hebben opgelost. Onervaren en amateuristische Griekse gesprekspartners hebben bewezen niet op hun taak berekend te zijn en dat proces mag zich in de toekomst niet meer herhalen in de vorm van andere nieuw aantredende regeringen. Europa zet zich op deze wijze immers automatisch schaakmat. Al het te respecteren idealisme van de betrokken anti-eu-partijen ten spijt.

Advertisements